Kaliteli bir gaz söndürme sistemi, suyun ve diğer ürünlerin yangınları kontrol altına almak için her zaman gerekli olmadığı anlamına gelir. Gazlı söndürme sistemleri, su-köpük-toz kullanmaktan kaçınmanın en iyi olduğu ve hassas alanlarda yangınlarla otomatik olarak mücadele edebilir. Ekipmanların bütünlüğünü korurlar ve ekipmanda veya belgelerde oluşabilecek yüksek maliyetli hasarı önleyerek tasarruf etmenizi sağlarlar.

Gazlı söndürme sistemi, yangını gazlı bir söndürme maddesi yardımıyla oksijen yer değiştirmesi (oksijen içeriğinin azaltılması) veya fiziksel etkiler (ısı çıkarma) yoluyla söndüren bir yangın söndürme sistemidir. Bir sprinkler sisteminin aksine, bir gazlı söndürme sistemi sadece yangını kontrol altına almakla kalmayıp söndürmek için tasarlanmıştır.

Temiz Gazlı Otomatik Söndürme Sistemleri Periyodik Kontrolü

Gazlı söndürme sistemleri, su, köpük veya toz söndürme sistemlerinin etkili olmadığı veya yukarıda belirtilen söndürme maddeleriyle söndürmenin önemli hasara neden olabileceği durumlarda kullanılır. Tipik kullanım alanları, her tür elektrik kontrol odası, BT ve sunucu odalarını içerir.

Otomatik yangın söndürme sistemlerinin tasarımda öncelikle söndürme bölgesinin hangi yangın sınıfına ait olduğu belirlenmelidir. Bu yangın sınıfına uygun bir söndürme yöntemi ve söndürme ajanı seçilmelidir. Gazlı söndürme sisteminin elektrik kumandası basit bir selenoid aktivasyonundan ibaret olmamalıdır. Bir söndürme senaryosuna uygun olarak algılama ve uyarı donanımlarının çalışması kurgulanmalıdır. Sistemden çok detaylı durum bilgisi alınabilmelidir. Havalandırma sistemi, yangın damperleri vb. ünitelerin yönetimi otomatik söndürme sistemi tarafından gerçekleştirilmelidir.

Gazlı söndürme sistemleri “en temiz” söndürme sistemleridir. Söndürme gazlarının sunucular vb. geleneksel elektrik sistemleri üzerinde hiçbir etkisi yoktur. Söndürme sistemi için bir dizi farklı söndürme gazı kullanılabilir. Farklı söndürme gazlarının spesifik özellikleri de kullanım alanlarını tanımlar.

Gazlı söndürme sistemlerinin kullanım alanları örneğin şunları içerir:

• BT sistemleri ve bilgisayar odaları
• Arşiv odaları, belge kasaları
• Acil çağrı merkezleri, uçuş navigasyon ve kontrol kuleleri, cep telefonu verici istasyonları, internet servis sağlayıcı merkezleri, televizyon, radyo ve kontrol odaları, mikrodalga alt istasyonları.
• Sanat galerileri, kütüphaneler, film projeksiyon odaları, müzeler
• Tıp sektörü: görüntüleme sistemleri, ameliyathaneler, mobil istasyonlar
• Laboratuvarlar, kontrol odaları, açık deniz sondaj platformları, robotik ekipman gibi endüstriyel tesisler
• Acil durum güç jeneratörleri, pil bölmeleri, alçak gerilim bölmeleri, kablo bölmeleri vb.
• Uçuş simülatörleri, gemiler, askeri araçlar

Genel tanımlar

Temiz Gaz: Elektriksel iletkenliği olmayan, buharlaştıktan sonra atık bırakmayan, uçucu sıvı veya gaz halindeki söndürücü maddedir.

Halokarbon: Gaz İçeriğinde flor, klor, brom veya iyot elementlerinden bir veya daha fazlasının oluşturduğu organik bileşikler bulunan söndürücü maddedir.

Inert Gaz: İçeriğinde helyum, neon, argon, nitrojen veya karbon dioksit gibi gazlar bulunan söndürücü maddedir.

Konsantrasyon: Gazın içinde bulunduğu hacimdeki yüzde olarak oranıdır.

Söndürme Konsantrasyonu: Herhangi bir güvenlik faktörü ihtiva etmeyen, tanımlanan deney şartları altında, özel yakıt yangınını söndürmek için gerekli söndürme maddesinin en düşük konsantrasyonudur.

Tasarım Konsantrasyonu: Sistem tasarım amaçları için gerekli bir emniyet faktörü içeren, söndürme maddesinin konsantrasyonudur.

GAZLI SÖNDÜRME MADDELERİ

KİMYASAL GAZLAR: FM200TM – HFC227 HFC 125 NOVEC 1230TM

İNERT GAZLAR: Argon – IG01 Nitrogen – IG100 Argonite® – IG55 Inergen® – IG541

CO2 (KARBON DİOKSİT): CO2 High Pressure CO2 Low Pressure

Karbondioksit (CO2)
Karbondioksit, öncelikle yangın sınıfı B ve C ile mücadele için uygundur. Karbondioksit, fiziksel özellikleri nedeniyle yangın söndürücülerde ve yangın söndürme cihazlarında da kullanılan tek söndürücü gazdır. Sabit yangın söndürme sistemlerinde, karbondioksit sıvılaştırılmış halde yüksek basınçlı çelik silindirlerde depolanır veya büyük düşük basınçlı kaplarda −20 C’ye soğutulur. Sıvı olarak saklanarak, önemli ölçüde daha büyük hacimlerde söndürme maddesi verimli bir şekilde depolanabilir. Karbondioksit, yüksek konsantrasyonlarda sağlığa zararlı olduğundan, mesleki sigorta şirketleri, hacim sınır değerinin% 5’ten fazla olması durumunda özel koruyucu önlemler öngörmektedir.
Karbondioksit öncelikle elektrik ve elektronik sistemlerde bir söndürme maddesi olarak kullanılır, çünkü tüm su bazlı söndürücü maddelerden ve tozların çoğundan farklı olarak, elektriksel olarak iletken değildir. Sistemler tasarlanırken karbondioksitin solunum zehiri olmasına dikkat edilmelidir.

Birincil söndürme etkisi: Boğulma
(İkincil söndürme etkisi: Soğutma – pratik ancak nadiren gereklidir)

Oksijenle yer değiştiren söndürme gazları – inert gazlar ve karbondioksit (CO2)

Argon, nitrojen ve karbondioksit gibi inert gazların söndürme etkisi (prensipte, bu inert bir gaz değildir ve bu nedenle D sınıfı yangınlar için uygun değildir), atmosferik oksijenin yer değiştirmesi yoluyla elde edilir. Bu, boğma etkisi olarak bilinir ve yanma için gerekli spesifik sınır değerinin altına düşülürse oluşur. Çoğu durumda, oksijen yakl. % 13 hacim. Ek olarak, mevcut hava hacminin yalnızca kabaca üçte bir oranında yer değiştirmesi gerekir, bu da% 34’lük bir söndürme gazı konsantrasyonuna karşılık gelir. Yanması için önemli ölçüde daha az oksijen gerektiren yanan maddeler için, örneğin etilen, karbon monoksit ve hidrojen için söndürme gazı konsantrasyonunda bir artış gereklidir.

Söndürme özelliklerini iyileştirmek için, yukarıda bahsedilen gazların karışımları, örneğin Inergen de kullanılabilir.

Argon – IG-01
Argon, yüksek basınçlı çelik silindirlerde sıkıştırılmış gaz olarak sabit yangın söndürme sistemleri için söndürme maddesi olarak depolanan ortam havasından elde edilen inert bir gazdır. Maksimum çalışma basıncı şu anda 300 bar’dır. Argon zehirli değildir. Ancak, özellikle yangın durumunda gerekli söndürme konsantrasyonu oluşturulurken yanma gazları ve oksijen eksikliğinden dolayı risk oluşabilir. Argon, dünya atmosferinin% 0,93’ünü oluşturur. Havaya göre yoğunluğu 1.38: 1’dir. Kendi yoğunluğu ve yüksek eylemsizliği (“gerçek” inert gaz), argonun belirli durumlarda, örneğin metal yangınları için bir söndürme gazı olarak nitrojene göre avantajlı olduğu anlamına gelir. Not: Bu gazın yüksek söndürme konsantrasyonları, bazı durumlarda, oksijen eksikliği nedeniyle hayatları riske atabilir.
Birincil söndürme etkisi: Boğulma

Azot – IG-100
Azot, dünya atmosferinin% 78,1’ini oluşturan renksiz, kokusuz ve tatsız bir gazdır. Havaya göre yoğunluğu 0,967: 1’dir. Sabit yangın söndürme sistemleri için bir söndürme maddesi olarak nitrojen, yüksek basınçlı çelik silindirlerde sıkıştırılmış bir gaz olarak depolanır. +15 C’lik bir atmosferik sıcaklıkta, maksimum çalışma basıncı şu anda 300 bar’dır. Azot zehirli değildir. Ancak burada da özellikle yangın durumunda gerekli söndürme konsantrasyonu oluşturulurken yanma gazları ve oksijen eksikliğinden riskler ortaya çıkabilir.

Not: Bu gazın yüksek söndürme konsantrasyonları, bazı durumlarda, oksijen eksikliği nedeniyle hayatları riske atabilir.
Birincil söndürme etkisi: Boğulma

Kimyasal olarak etkili yangın söndürme gazları
Montreal Protokolü, kalan Halons 1211 (bromoklorodiflorometan) ve 1301’in (bromotriflorometan) piyasadan çıkarılacağına karar verdikten sonra, birkaç şirket (örneğin DuPont, 3M, Great Lakes Chemical Corporation) yeni yangın söndürme gazları buldu ozon tüketme potansiyeli (ODP) açısından sorunlu değildir. Söndürme etkisi, yanma sürecinin kesintiye uğraması (zincirleme reaksiyonun kesintiye uğraması) nedeniyle ortaya çıkar. İnert gazlar ve CO2 ile boğulmanın aksine, bu prosedür önemli ölçüde daha düşük bir söndürme maddesi hacmi gerektirir.

Inergen® – IG-541
Inergen,% 52 nitrojen,% 40 argon ve% 8 karbondioksit karışımının marka adıdır. Bu karışımın avantajı, karbondioksitin (CO2) benzersiz karakteridir. Oksijen eksikliği durumunda solunumu hızlandırarak odadaki kişinin oksijen beslemesine devam etmesini sağlar. Inergen, nitrojen veya argondan daha pahalı olduğundan, büyük ölçüde özel güvenlik düzenlemelerine tabi odalarda kullanılır.

Argonite® – IG-55
Argonite,% 50 azot ve% 50 argon karışımıdır. Havaya kıyasla nispeten yoğun olan argon ile daha az yoğun nitrojen karışımı, söndürme alanı boyunca optimal bir karışıma yol açar. Bunun kullanımı esas olarak sadece anormal derecede yüksek odalarda etkilidir.

Novec 1230 ® (Keton)
Söndürme maddesi Novec 1230 (ISO sertifikalı FK-5-1-12), karbon, florür ve oksijen moleküllerinde (kimyasal formül CF3CF2C (O) CF (CF3) bulunan renksiz, neredeyse kokusuz bir sıvıdır. ) 2). Açıkçası, bir Halon değil, florlanmış bir ketondur (perflorlu etil izopropil keton). Novec 1230’un sabit yangın söndürme sistemlerindeki söndürme etkisi, homojen bir engellemeden (yanma zinciri reaksiyonunun bozulması) kaynaklanmaktadır. Molekül elektriksel olarak iletken değildir. 1 küresel ısınma potansiyeli (CO2 eşdeğeri) ile, şu anda onaylanmış tüm kimyasal söndürme maddeleri arasında en düşük değere sahiptir ve güneş radyasyonu altında birkaç gün içinde parçalanır.

FM 200 (HFC227ea) ®
FM-200, HFC-227ea olarak da bilinen 1,1,1,2,3,3,3-Heptafluoropropane için Great Lakes şirketinin marka adıdır. FM-200, yalnızca karbon, florür ve hidrojen atomlarından oluşan florlu hidrokarbonlar (HFC’ler) sınıfına aittir. Etki, alevi soğutmak ve yanma işleminin kimyasal reaksiyonunu bozmaktan oluşur. Aleve maruz kalırsa, FM-200 yanmadan sorumlu zincirleme reaksiyonları engelleyen yangın üzerine küçük miktarlarda serbest radikal yayar. Bir diğer önemli husus da FM-200’ün hassas cihazlara zararlı olmamasıdır. Partikül veya yağlı kalıntı içermeyen temiz, gaz halindeki bir maddedir. Oksijen içeriğinde önemli bir azalmaya neden olmaz ve bu nedenle insanların bulunduğu yerler için de uygundur. Etkinleştirildikten sonra, basit havalandırma önlemleriyle çıkarılabilir.

HFC-125

HFC-125 renksiz, kokusuz ve iletken olmayan bir gazdır. Diğer kimyasal söndürücü gazlar gibi yangınları da ısıyı emerek söndürür. HFC-125 fiziksel olarak Halon 1301 ile aynıdır, ancak ozon tüketmeyen bir gazdır.

FE-13

FE-13, DuPont tarafından üretilen yüksek basınçlı bir söndürme maddesidir. Bu söndürücü gaz aynı zamanda ısıyı emerek de çalışır. Yüksek buhar basıncı nedeniyle FE-13, söndürme gazı tüpünü doldururken herhangi bir ek gaz itici gaz (nitrojen) gerektirmez.

FE-13, soğutulmuş odalarda ve 7,5 m yüksekliğe kadar olan odalarda malların korunması için idealdir. Bu söndürme maddesi için NOAEL aralığı% 50’dir, şu anda piyasada tahliye sırasında odada insanların bulunması durumunda bu kadar yüksek güvenlik faktörüne sahip hiçbir söndürme maddesi yoktur.

Gazlı Söndürme Kontrol Sistemleri Periyodik Kontrol

Otomatik gazlı söndürme sistemleri elektriksel olarak bir söndürme kontrol paneli tarafından kumanda edilmektedir. Söndürme yapılacak mahalde otomatik yangın algılama detektörler tarafından yapılmaktadır. Hacmin büyüklüğüne bakılmaksızın en az iki adet detektör ve iki ayrı detektör hattı tesis edilir. Detektör hatları, çapraz zonlama şeklinde yapılır. Bu sayede yan yana iki detektörün farklı detektör zonlarına bağlanmış olması sağlanır. Tek bir detektörden ya da detektör zonundan yangın alarmının gelmesi söndürme sisteminin aktivasyonu için yeterli değildir. Diğer detektör hattından da alarm gelmesi durumunda söndürme organizasyonu başlar. Söndürme sisteminin elle (manuel) olarak devreye sokulması da mümkündür. Bunun için sarı renkle gösterilmiş söndürme başlatma butonu kullanılır. Ayrıca söndürme tüpleri üzerinde sistemin mekanik olarak devreye sokulabilmesine imkân tanıyan boşaltma kolu bulunmaktadır. Sistemde söndürme aktivasyonunu bloke edilmesini sağlayan durdurma butonları kullanılır. (mavi renkle gösterilmektedir.) Ancak gaz deşarjı başlamışsa durdurma butonları fonksiyonunu yerine getiremez.

Gazın fiziksel olarak deşarjının engellenebilmesi için ise mekanik bloklama ünitesi kullanılması gerekir. Durdurma butonları yanlış alarmlarda ya da ufak olaylarda sistemin gereksiz yere deşarj olmasını önler. Ayrıca söndürme mahallinde bulunan personelin güvenli bir şekilde tahliyesine imkan tanır. Sistemin bu şekilde bloke edildiği bilgisi söndürme kontrol panelinden ve yangın ihbar panelinden uyarı ikazı olarak alınmalı ve sistem normal çalışma durumuna kısa sürede döndürülmelidir. Söndürme yapılacak mahalde yangın anonsunun sesli ve görsel olarak yapılması gerekir. Söndürme bölgesine giriş yapılan bütün kapıların üzerinde alarm sirenleri ve flaşörleri konulmalıdır. Ayrıca söndürme mahalli içerisinde alarm sirenleri ve flaşörler konularak içerdeki personelin durumdan haberdar edilerek, tahliyesi sağlanmalıdır.

Gazlı söndürme sistemlerinde söndürme işleminin başarılı bir şekilde gerçekleşebilmesi için odanın sızdırmaz olması çok önemlidir. Bunun için alınacak fiziksek tedbirlerin yanı sıra elektronik tedbirler de bulunmaktadır. Söndürme mahaline açılan tüm kapılar manyetik kontak ile izlenmelidir. Eğer bu kapılar açık bırakılırsa uyarı sinyali olarak kontrol panelinden izlenmeli ve bu durumda söndürme işlemi başlatılmamalıdır. Ayrıca bu kapılara elektrik tahrikli kapı kapama üniteleri konularak, söndürme işlemi başlamadan önce kontrol panelinden verilecek kumanda çıkışıyla otomatik olarak kapatılması sağlanabilir. Söndürme işlemi gerçekleşmeden önce havalandırma sisteminin durdurulması gerekmektedir. Aksi takdirde ortama deşarj edilen söndürme gazının havalandırma sistemiyle dışarı atılma riski bulunmaktadır. Söndürme bölgesine taze hava girişi muhakkak engellenmelidir. Söndürme gazının mahal içerisinde sirküle edilmesi de gazın homojen bir şekilde yayılımını engelleyebilir.

Havalandırma kanallarından söndürme gazının yürüyüp gitmesini engellemek için kanallarda yangın damperleri kullanılmalı ve bu damperler söndürme aktivasyonu öncesi kontrol panelinden kumanda edilerek, kapatılmalıdır. Söndürme tüplerinin aktivasyonu söndürme panelinden kontrol edilen selenoid valf ya da pnömatik aktivatör vasıtasıyla olur. Söndürme tüplerinde herhangi bir gaz kaçağı olup olmadığı ve söndürme aktivasyonun başladığı bilgisi basınç anahtarları vasıtasıyla söndürme kontrol paneline iletilir. Söndürme sisteminin çalışma senaryosunu şu şekilde özetleyebiliriz: Söndürme bölgesindeki bir yangın dedektörü algılama yaptığında bu durum söndürme kontrol panelinde sesli ve ışıklı olarak ikaz edilir. Söndürme bölgesi içerisindeki sesli ve ışıklı uyarı cihazları aktif olur. Böylelikle içerideki personelin uyarılarak tahliyesi sağlanır. Havalandırma sistemi durdurulur.

Otomatik Söndürme Sistemleri Periyodik Kontrol

Yangın damperleri aktif edilerek kapatılır. Otomatik kapı kapama sistemi varsa aktif edilir. Ancak henüz söndürme işlemi başlamamıştır. Bunun için diğer çapraz zondan da yangın alarmının gelmesi gerekir. Diğer detektör zonundan da yangın alarmı geldiğinde ya da söndürme başlatma butonuna basıldığında önceden belirlenmiş bir gecikme süresi geri saymaya başlar (0-60 sn aralığında). Bu sefer hem söndürme mahali içindeki hem de söndürme mahali dışındaki flaşör ve sirenler birlikte çalmaya başlar. Böylelikle içerdeki insanların tahliyesinin yanı sıra dışarıdan söndürme mahaline girişin engellenmesi hedeflenmiştir. Bu süre içerisinde durdurma butonuna basmak suretiyle söndürme işlemi bloke edilebilir. Aksi takdirde gecikme süresinin sonunda kontrol paneli tüplerin üzerindeki patlatıcıyı aktif eder ve söndürme gazı ortama deşarj olur. Gazın deşarj olduğu bilgisi de söndürme kontrol paneline iletilir. Söndürme kontrol panellerinin kurulduğu tesislerde eğer mevcut bir yangın algılama sistemi varsa bu iki sistemin birbiriyle entegrasyonu sağlanmalıdır. Söndürme sistemine ilişkin ön alarm, söndürme başladı, söndürme bloklandı ve hata bilgilerinin yangın ihbar kontrol panelinden izlenebilmesi gerekir. Ayrıca işletme özelliklerine göre yangın ihbar kontrol panelinden söndürme sistemine ait tasdik, reset, bloklamaya alma/çözme gibi ana fonksiyonlar da gerçekleştirilebilir.

Yasal Gereklilikler ve Standartlar

1-Gazlı söndürme sistemlerinin, Yönetmelik Madde 98’e göre aşağıda verilen şartları sağlaması zorunludur:

BİNALARIN YANGINDAN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Köpüklü, Gazlı ve Kuru Tozlu Sabit Otomatik Söndürme Sistemleri

MADDE 98- 

(1) Köpüklü, gazlı ve kuru tozlu sabit otomatik söndürme sistemleri; tesisin nitelik ve ihtiyaçlarına bağlı olarak uygun, güncel, sertifikalı ve ilgili standartlara göre tasarlanır.

(2) Suyun söndürme etkisinin yeterli görülmediği veya su ile reaksiyona girebilecek maddelerin bulunduğu, depolandığı ve üretildiği hacimlerde uygun tipte söndürme sistemi tesis edilir.

(3) Gazlı yangın söndürme sistemlerinin tasarımında TS ISO 14520 standardı esas alınır. Her türlü gazlı söndürme sistemleri kurulurken; otomatik gaz boşaltımı sırasında veya sistemin devreye girdiğini işleticiye ve mahalde çalışan personele bildiren ve kişilerin söndürme mahallini tahliye etmesini sağlayacak olan sesli ve ışıklı uyarılar temin ve tesis edilmek zorundadır.

(4) Gazlı yangın söndürme sistemi uygulanacak hacimlerdeki, doğal havalandırma amaçlı pencerede, kapıda veya duvarda bulunan menfez ve varsa havalandırma bacalarının yangın algılama ve gaz boşalım anında otomatik olarak kapanacak şekilde dizayn edilmesi gerekir.

(5) Halon alternatifi gazlar ile tasarımı yapılmış gazlı yangın söndürme sistemlerinde kullanılan söndürücü gazın, ilgili standartlara göre belgelenmiş uzun süreli kullanım geçerliliğinin olması gerekir.

Sistem gereklilikleri

(a) Gazlı sabit söndürme sistemleri, tesisin nitelik ve ihtiyaçlarına bağlı olarak uygun, güncel,

sertifikalı ve ilgili TSE standartlarına göre tasarlanmalıdır. Uyulması zorunlu olan TS ISO14520 Seri Standardı “Gazlı Söndürme Sistemleri – Fiziksel Özellikler ve Sistem

Tasarımı”, genel başlığı altında yer alan aşağıdaki bölümleri kapsar:

◗ TS ISO14520-1 Genel Kurallar

◗ TS ISO14520-2 CF3I Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-3 FC-2-1-8 Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-4 FC-3-1-10 Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-6 HCFC Karışım A Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-7 HCFC 124 Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-8 HFC 125 Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-9 HFC 227ea Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-10 HFC 23 Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-11 HFC 236fa Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-12 IG 01 Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-13 IG 100 Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-14 IG 55 Yangın Söndürme Maddesi

◗ TS ISO14520-15 IG 541 Yangın Söndürme Maddesi

(b) Özel söndürme sistemleri, suyun söndürme etkisinin yeterli görülmediği veya su ile reaksiyona girebilecek maddelerin bulunduğu, depolandığı ve üretildiği hacimlerde uygun tipte söndürme sistemi tesis edilir.

(c) Halon alternatifi gazlar ile tasarımı yapılmış gazlı yangın söndürme sistemlerinde kullanılan söndürücü gazın, yerel ve uluslararası yönetmelik ve standartlarla belgelenmiş uzun süreli kullanım geçerliliği olmalıdır

(d) Her türlü gazlı söndürme sistemleri kurulurken, otomatik gaz boşaltımı esnasında veya sistemin aktive olduğunu işletici ve mahalde çalışan personele bildiren ve kişilerin söndürme mahalini tahliye etmesini sağlayacak sesli ve ışıklı uyarılar temin ve tesis edilmek zorundadır.

2- Ekipman mevzuatı:

AB mevzuatında 97/23/EC Sayılı PED Direktifi ve 99/36/EC Sayılı TPED Direktifi’ne karşılık gelen Türk mevzuatına göre, 97/23/AT Sayılı “Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği” ve 99/36/AT “Taşınabilir Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği” gereği, gazlı söndürme sistemlerinde kullanılan silindirlerin üzerinde PED* ve TPED* Direktiflerine uygunluk işareti bulunmalıdır. Kazınmış “II” işareti, silindirlerin PED ve TPED Direktiflerine uygunluğunu belirler. Aynı zamanda 97/23/AT Sayılı “Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği” gereği silindirlerin “CE” işareti taşıması zorunludur. CE ve II markalama süreci ile sadece temel emniyet gereklerini tanımlayan bu yönetmeliklerin gerekliliklerinin karşılanması değil, aynı zamanda CE veya PI işareti taşıyan bir ürün; can ve mal emniyeti, insan sağlığı, çevre koruması ile enerji tasarrufunu öngörmektedir.

3- Gazlı söndürme sistemlerinin tasarımında uyulması zorunlu standart olan TS ISO14520 Seri Standardında esas alınan başlıca tasarım kuralları aşağıda verilmiştir:

(a) Söndürme konsantrasyonu; üretici firmanın söndürücü gazın söndürme performansını, çeşitli yangın türlerine göre tayin etmek ve standart şartlarına uygunluğunu doğrulamak için akredite laboratuarlara tanımlı şartlarda yaptırdığı testlerin sonuçlarından elde edilen ve yetkili kuruluşlar tarafından onaylanmış hacimsel konsantrasyon değeridir. TSE ISO 14520’ye göre, tasarım konsantrasyonu, her bir söndürücü gaz için yangın sınıfına göre belirlenmiş deneylerle ispatlanmış söndürme konsantrasyonuna 1.3’lük güvenlik faktörü ilave edilerek belirlenmelidir.

(b) Halokarbon türevi gazların boşaltılması, ayrışma ürünlerinin oluşumunu sınırlamak ve yangını bastırmak için mümkün olduğu kadar çabuk tamamlanmalı ve 20 ºC’de 1.3’lük güvenlik faktörü içeren tasarım konsantrasyonunun %95’ine erişmek için gerekli boşaltma süresi, hiçbir durumda 10 saniyeyi geçmemelidir. Inert gazlar için tasarım konsantrasyonunun 20 ºC’de 1.3’lük güvenlik faktörü içeren tasarım konsantrasyonunun %95’ine erişmek için gerekli boşaltma süresi, hiçbir durumda 60 saniyeyi geçmemelidir.

(c) Korunan hacmin birim hacmi başına kütlece söndürücü madde miktarı, beklenen en düşük sıcaklıkta tehlikeli hacimdeki tasarım konsantrasyonunu sağlayan gerekli en az miktar olmalıdır. Söndürücü gaz konsantrasyonunun elde edilmesi yeterli değildir. Bu konsantrasyonun mahalde acil faaliyetlere olanak verecek sürede muhafaza edilmesi gereklidir.

(d) Söndürücü gazın, açıklıklardan bitişikteki tehlikeli alanlara veya çalışma alanlarına kaçmasını önlemek için, bu açıklıklar kalıcı olarak sızdırmaz biçimde kapatılmalı veya otomatik kapatma tertibatlarına sahip olmalıdır. Söndürücü gazı belli hacimde tutmak uygulamada mümkün değilse, koruma bitişik tehlikeli bağlantıları kapsayacak şekilde geliştirilmelidir.

(e) Ortam basıncının, standart deniz seviyesi basıncına göre %11 oranında farklılık gösterdiği durumlarda, basınç farkını telafi etmek üzere düzeltme faktörleri kullanılarak söndürücü gaz tasarım miktarında yükseklik ayarlaması yapılmalıdır.

(f) Söndürücü temiz gazların boşaltılması ile insanlar üzerinde oluşabilecek herhangi bir tehlike, sistem tasarımında göz önüne alınmalıdır. Potansiyel tehlikeler; söndürücü gazın kendinden, yangında oluşan yanma ürünlerinden veya söndürücü gazın yangına maruz kalması sonucu oluşan bozunma ürünlerinden kaynaklanır.

(g) Silindirlerin dolum yoğunluğu, Ek-B Tablo 1’de sistem basıncına göre verilen değerleri geçmemelidir.

4- Gazlı Söndürme Sistemlerinin Kullanımı

4.1 Temiz gazlı söndürme sistemleri; özel tehlike sınıfları veya ekipmanların korunmasında ve elektrik iletkenliği olmayan ortamların gerekli görüldüğü veya diğer söndürücü maddelerin temizliğinin problem olabileceği mahallerde yangın söndürme için kullanılır. Gazlı söndürme sistemleri, toplam hacim koruması ile kapalı hacimlerdeki yangın tehlikesine karşı koruma sağlamak üzere genellikle aşağıda belirtilen mahallerde kullanılır:

(a) 24 Saat Esasına Göre Çalışması Gerekli Mahaller

◗ Banka bilgi işlem merkezleri

◗ Radar izleme mahalleri

◗ Kesintisiz ve yüksek riskli proses, data vb. endüstriyel odalar

◗ Hava kontrol merkezleri

(b) Ekipman Hasarının Yangın ve/veya Su Uygulaması Karşısında Önem Kazandığı Mahaller

◗ Telefon santralleri

◗ Enerji üretim merkezleri kontrol odaları

◗ Server vb. network sistem odaları

◗ Banka kasa daireleri

(c) Yerine Konulamayacak Değerlerin Muhafaza Edildiği Alanlar

◗ El yazması eserlerin muhafaza edildiği alanlar

◗ Tarihi eser saklama mahalleri; el yazmaları, Osmanlı eserleri

◗ Yüksek güvenlikli ve muhafaza edilmesi gereken değerlerin saklandığı mahaller

(d) Geçmişe veya Günümüze Ait Orijinal Değerli Evrakın Saklandığı Mahaller

◗ Mukaddes emanetler

◗ MGK kayıtları

◗ TBMM’nin kapalı oturum ve/veya ülke güvenliğini ve/veya politikasını belirleyen tutanaklarının muhafaza edildiği kayıt odaları

◗ Kripto odaları vb.

◗ Kıymetli arşiv odaları

(e) Alevlenebilir ve Yanabilir Sıvılar ve Gazların Bulunduğu Mahaller

4.2 ISO14520 Standart Serisinde verilen söndürücü gazlar, yetkili kuruluşların kabul etmesi için gerekli deneylerden geçirilmedikçe aşağıdaki yangın türlerinde kullanılmamalıdır:

(a) Kimyasal içeriğinde kendiliğinden oksijen sağlayan maddeler, selüloz nitrat gibi.

(b) Oksitleyici maddeler içeren karışımlar, sodyum klorat veya sodyum nitrat gibi.

(c) Isı yoluyla kendiliğinden bozunmaya uğrama özelliğine sahip kimyasal maddeler, bazı organik peroksitler gibi.

(d) Reaktif metaller (Sodyum, potasyum, magnezyum, titan ve zirkonyum), reaktif hidroklorürler veya metal amidler. Bu maddelerden bazıları, bazı söndürücü gazlarla şiddetle reaksiyona girebilir.

(e) Söndürücü gazın parçalanma sıcaklığından daha yüksek sıcaklıklarda önemli yüzey alanlarının ortaya çıktığı ve yangından başka yollarla ısınan çevreler.

5- Söndürücü Gaz Tipi Seçim Kriterleri

5.1 Inert gazlar ve halokarbon türevi gazlar, aynı standartta yer alan ve otoritelerin çoğu tarafından aynı standart kapsamında temiz gaz olarak birlikte değerlendirilir. Söndürücü gaz tipi; insana ve çevreye olan etkilerin yanı sıra, korunacak hacim özelliklerine bağlı olarak ilk yatırım ve işletme maliyet faktörleri dikkate alınarak seçilir. Söndürücü gaz tipleri için karakteristikler, tablolarada verilmiştir.

5.2 Halokarbon türevi gazların seçiminde aşağıdaki konular dikkate alınmalıdır:

(a) Halokarbon türevi gazlar, hem fiziksel hem de kimyasal olarak yangını söndürür.

(b) Halokarbon türevi gazlar benzer özellikler göstermekle birlikte dünyadaki kullanım alışkanlığı açısından HFC227ea en yaygın kullanım göstermektedir. HFC125 ise mevcut Halon sistemlerinin borularını değiştirmeden kullanabilen yapısı ile mevcut Halon 1301 sistemlerinin değiştirilmesine olanak sağlar. HFC23 gazı ise soğuk ortamlarda depolama ve uygulama olanağının yanı sıra yüksek emniyet faktörüyle sıvı yangınlarına karşı LOAEL seviyesinin altında kalması nedeniyle tercih edilebilir.

(c) Halokarbon türevi gazlar daha düşük basınçlarda (25-42 bar) sıvı halde depolanır. Tesisatlarda, sistem basıncına göre düşük et kalınlıklı boru kullanılabilir.

(d) Halokarbon gazların boşaltma süresi 10 sn’dir. Bu sürenin sağlanabilmesi için silindirlerin, korunan mahale mümkün olan en yakın yere, tercihen mahalin dışında yerleştirilmelidir.

(e) Halokarbon sistemlerde stoklama basıncının düşük olması ve daha az sayıda silindir gerektirmesi nedeniyle işletme ve bakım maliyetleri düşüktür.

(f) Normalde insan bulunan mahallerde kullanımına, ancak tasarım konsantrasyonunun insana zarar verebilecek en düşük seviyenin (LOAEL) altında olduğu yerlerde izin verilir.

(g) Söndürücü gaz için öngörülen maksimum güvenli maruz kalma süresi 5 dakikadır. Söndürücü gaza bu süreden daha uzun süre maruz kalınması durumunda fiziksel veya toksik etkiler olabilir. 5 dakikadan daha düşük bir maksimum güvenli maruz kalma süresi gerektiren tasarım konsantrasyonları ile tasarlanan sistemler insanlı mahallerde kullanılamaz.

(h) Yangın esnasında ortama boşaldıklarında, yapılarındaki özelliklerden dolayı yangınla ya da sıcak yüzeylerle girdikleri kimyasal reaksiyonlardan sonra bozunma ürünleri oluşabilir.

(i) Halokarbon gazlar ozona zarar vermezler. Halokarbon gazların sera etkisi potansiyeli yüksektir ancak sadece yangın sırasında veya kazara boşalan sistemlerin yarattığı CO2 salınımı, dünyadaki sera etkisi yapan günlük CO2 salınımıyla bile kıyaslanamayacak kadar az olmaktadır.

5.3 Inert gazların seçiminde aşağıdaki konular dikkate alınmalıdır:

(a) Inert gazlar ortamdaki oksijen oranını yanma sınırının altına düşürerek, yangını söndürür.

(b) Inert gazlı sistemler, gaz fazında depolandığından, daha fazla silindir ve buna bağlı olarak silindir yerleşimi için daha fazla alan gerektirir.

(c) Inert gazlar, yüksek basınçlarda (200-300 bar) gaz fazında depolanabilir. Inert gazların sistem basıncı manifoldtan itibaren 60 bar’a düşürülür. Inert gazların kullanıldığı sistemlerde aşırı basınç probleminden dolayı relief damper kullanılması zorunlu olabilir.

(d) Inert gazlarda boşaltma süresi 60 sn’dir. Boşaltma süresi ve sistem basıncının yüksek olması, silindir odasına uzak mesafede borulama gerektiren mahallerde kullanılmasına olanak sağlar.

(e) Inert gazlar, her zaman her yerde rahatlıkla bulunabilen ve dolumu çok ucuz bir gazdır. Boşalan sistemlerin yeniden dolumu ve sistemin yeniden işletmeye alınması işletmeciye ciddi bir mali yük getirmeden mümkün olabilmektedir.

(f) Normalde insan bulunan mahallerde kullanımına, ancak tasarım konsantrasyonunun insana zarar verebilecek en düşük seviyenin (LOAEL) altında olduğu yerlerde izin verilir. Normalde insan bulunan yerlerde kullanımında, sistem üretici tasarım manüelinde verilen tasarım konsantrasyonlarının üzerinde tasarım yapılmamasına dikkat edilmelidir.

(g) Inert sistemlerde, bir merkezden görece daha uzakta bulunan korunması istenen hacimlere, aynı anda birden fazla noktada yangın riski olmayacağı kabulü yapılarak, seçici yönlendirme vanaları kullanımı ile koruma sağlanabilmektedir. Bu uygulamada en büyük hacim için sistem kapasitesi belirlenir ve diğer odalara aynı merkezden koruma sağlanır.

(h) Inert gazlar ile yapılan yangın söndürmede ölçülebilir bir bozunma ürünü oluşmaz. Bununla beraber yangının kendisinden kaynaklanan bozunma ürünleri önemli miktarlarda olabilir ve insanların bulunması için uygun olmayan ortam oluşturabileceği unutulmamalıdır.

(i) Atmosferde doğal olarak bulunurlar. Ozona zarar vermeyen ve sera etkisi potansiyeli olmayan gazlardır.

6- Gazlı Söndürme Sistemi Tasarımı

Gazlı söndürme sistemleri için tasarım adımları aşağıda verilmiştir.

6.1 Korunacak mahal ile ilgili aşağıdaki konular belirlenmelidir:

◗ Korunacak mahalde normalde insan bulunup, bulunmadığı tespit edilir.

◗ Temiz gazlı söndürme sistemleri toplam hacimsel koruma sistemi olarak tasarlanır. Korunacak mahaldeki açıklıklar belirlenerek, gazın boşaltılmasından önce bitişikteki alanlara kaçmasını önlemek için, bu açıklıkların kalıcı olarak sızdırmaz biçimde kapatılması veya otomatik kapatma tertibatları sağlanmalıdır. Söndürücü gazı belli hacimde tutmak uygulamada mümkün değilse, koruma bitişik tehlikeli bağlantıları kapsayacak şekilde geliştirilmelidir.

◗ Korunacak olan kapalı hacmin, taban alanı ve brüt hacmi belirlenir. Korunacak mahal içinde bulunan her türlü yanmayan sabit yapısal elemanlar (kolon, kiriş) brüt hacimden çıkartılarak, net hacim hesaplanır. Gaz yayılımının olabileceği kanal vb. ilave hacimler hesaplanarak, net hacme ilave edilir. Gazın homojen yayılımını ve tasarım konsantrasyonunun hacimsel olarak elde edilmesini engelleyen, asma tavan ve yükseltilmiş döşeme gibi bölümlerin net hacmi ayrı olarak hesaplanır.

◗ Mahalde beklenen en düşük ve en yüksek ortam sıcaklığı belirlenir.

◗ Söndürücü gazın depolandığı silindir veya silindirlerin yerleşiminin yapılabileceği yer belirlenir. Silindir korunacak mahalin dışında bir yerde bulunacaksa, bu mahalin en düşük ve en yüksek ortam sıcaklığı belirlenir.

◗ Korunacak olan kapalı hacmin deniz seviyesine göre yüksekliği belirlenir.

6.2 Korunacak mahalde bulunan yanıcı maddenin türü ve yangın sınıfı belirlenmelidir.

Diğer Söndürücü Maddelerle Uyum

Aynı kapalı hacime, farklı söndürme gazlarının eşzamanlı olarak boşalmasını sağlayan sistemlere izin verilmez.

Elektrostatik Boşalma

Potansiyel patlayıcı atmosferler içine söndürücü gaz boşaltılırken önlemler alınmalıdır. Söndürücü gazların boşaltılması sırasında topraklanmamış iletkenlerde elektrostatik boşalma olabilir. Bu iletkenler bir patlatmayı başlatmak için yeterli enerjiyi diğer cisimlere boşaltabilir. Boru tesisatı uygun şekilde sabitlenmiş olmalı ve topraklanmalıdır. Yalıtımsız kalmış elektrik iletkenlerinin mevcut olması halinde, elektrik iletkenleri ile sistemin bakım sırasında erişilebilen parçaları arasında standartlarda verilen değerlerden az olmayan mesafeler sağlanmalıdır. Bu boşluk mesafelerinin sağlanamadığı yerlerde uyarı işaretleri konulmalı ve güvenlikli bakım sistemi uygulanmalıdır.

Boşalma Süresi

Halokarbon türevi gazların boşaltılması, ayrışma ürünlerinin oluşumunu sınırlamak ve yangını bastırmak için mümkün olduğu kadar çabuk tamamlanmalı ve 20 ºC’de 1.3’lük güvenlik faktörü içeren tasarım konsantrasyonunun % 95’ine erişmek için gerekli boşaltma süresi, hiçbir durumda 10 saniyeyi geçmemelidir.

İnert gazlar için tasarım konsantrasyonunun 20 ºC’de 1.3’lük güvenlik faktörü içeren tasarım konsantrasyonunun % 95’ine erişmek için gerekli boşaltma süresi, hiçbir durumda 60 saniyeyi geçmemelidir. Boşalma süresinin arttırılması gerekli olduğunda boşaltma hızı, koruma süresi için istenen konsantrasyonu muhafaza etmeye yeterli olmalıdır.

 Koruma Süresi

Söndürücü gaz konsantrasyonunun elde edilmesi yeterli değildir. Bu konsantrasyonun mahalde acil faaliyetlere olanak verecek sürede muhafaza edilmesi gereklidir. Bu durum tüm yangın sınıflarında eşit öneme sahiptir. Korunan hacimde söndürücü gazın konsantrasyonunun ne kadar süre ile muhafaza edileceği tespit edilmelidir. Bu süreye “tutma süresi” denir. Tahmini tutma süresi kapı fan testi yapılarak veya aşağıdaki kriterleri sağlamak üzere tam boşaltma testi yapılarak doğrulanmalıdır:

(a) Tutma süresi başlangıcında, korunan hacmin her yerindeki konsantrasyonu, tasarım konsantrasyonu olmalıdır.

(b) Tutma süresi sonunda, korunan hacmin içinde tehlikeye maruz en yüksek noktada söndürücü gaz konsantrasyonu, söndürme konsantrasyonundan az olmamalıdır.

(c) Tutma süresi yetkili kuruluşlarca farklı tanımlanmadıkça 10 dakikadan az olmamalıdır.

Sızdırmazlık

Söndürücü gazın, açıklıklardan bitişikteki tehlikeli alanlara veya çalışma alanlarına kaçmasını önlemek için, bu açıklıklar kalıcı olarak sızdırmaz biçimde kapatılmalı veya otomatik kapatma tertibatlarına sahip olmalıdır. Söndürücü gazı belli hacimde tutmak uygulamada mümkün değilse, koruma bitişik tehlikeli bağlantıları kapsayacak şekilde geliştirilmelidir. Cebri çekişli havalandırma sistemleri gaz boşalmadan önce, otomatik olarak kapatılmalıdır. Korunan alan sınırları içinde söndürme sisteminin performansını etkileyici olası tüm tesisatlar (örneğin; yakıt ve güç beslemeleri) uygulama öncesi veya boşalma ile eş zamanlı olarak kapatılmalıdır.

Kapı fan testi- Oda bütünlük testi ( Room Integrity Test -Door Fan Test)

Bir oda için bir yangın söndürme sistemi tasarlandığında, belirli bir konsantrasyona ulaşmak ve ardından bu konsantrasyonu belirli bir süre boyunca tutmak için tasarlanmıştır. Bu konsantrasyonu tutma yeteneği, yangını söndürme yeteneği için çok önemlidir.

Çoğu oda, özellikle sunucu odaları ve elektrik odaları, odaya giren çok sayıda kablolama, kablo kanalı, HVAC kanalları ve diğer bileşenlere sahiptir. Duvarların tüm bu penetrasyonları, gazın dışarı sızabileceği potansiyel alanlar olarak işlev görür ve odanın, yangının söndürülmesini sağlamak için gereken süre boyunca konsantrasyonu yeterince tutmamasına neden olur.

Oda bütünlüğü fan testi olarak da adlandırılan kapı fan testi, bina temiz madde bastırma sisteminin boşaltılması durumunda muhafazanın tutma süresini tahmin etmek için kullanılır.

Kapı fanı testi nasıl yapılır?

“Yeni bir sistemi devreye aldığımızda yaptığımız son şey kapı fanı testidir”

Bu test bir hacimdeki deliklerin boyutunu ve basıncını ölçmenin ve bilgisayar yazılımı simülasyonlarının bir kombinasyonu aracılığıyla, bir ajanın bir odada ne kadar kalacağına dair bir tahmin oluşturulmasından ibarettir.

Sızdırmazlık için, test odasından daha geniş bir açık alana açılan bir kapı geçişine geçici olarak bir kapı fanı monte edilir. Fan, test odası ile test odasını çevreleyen hacim arasında bir basınç elde etmek için hazırlanır. Ölçüm, odadan dışarıya ve odaya hava üflenerek yapılır. Bu iki okumanın daha sonra ortalaması alınır.

Bilgisayar daha sonra akış ve basınç okumalarını bir Eşdeğer Sızıntı Alanına (ELA) veya test odasındaki tüm çatlakların, boşlukların ve deliklerin toplam alanına dönüştürür.

“Kapı fanı testi, kapıyı büyük bir fan ve temelde kalibrasyonlu bir basınç göstergesi ile kapatan büyük bir birimin kullanılmasını içerir. Fanı, negatif basınç ve pozitif basınç için farklı hızlarda çalıştırır ve basınç okumalarını kaydedersiniz. Bu okumaları ünitenin yazılımına girdiğinizde, o odanın konsantrasyonu ne kadar süreyle tutacağını size söyler. ”

Kapı fanı ve deşarj testi

1989’dan önce kapı fanı testi yoktu. NFPA artık bu testi tüm temiz madde sistemleri için güvenilir bir test olarak kabul etmektedir. NFPA 2001 ve NFPA 12A bu testi ele alır. Deşarj testi, bir odanın yalnızca 5 tarafını test ederek, tavanı duman veya yangının kolayca girebileceği korumasız / kontrolsüz bir alan olarak bırakan bir prosedürdü.

Odaların deşarj testini geçmesini sağlamak için montajcılar, kimyasal duman kullanarak gizli sızıntıları bulmak için bir kapı eşiğine monte edilmiş bir fan kullanırlar. Sızıntılar tespit edilip tıkandıktan sonra, oda deşarj testini geçecektir. Bu prosedür o zamandan beri “kapı fanı” testi olarak bilinir.

Deşarj testiyle ilgili sorun, ajanın yalnızca bir yerde dağıtımını sağlamasıdır. Ayrıca bu testi tekrarlamaya gerek yoktur.

Kapı fan testi, düzenli olarak veya odada fazladan delikler açıldığında tekrarlanmalıdır.

Kapı fan testinin önemi

NFPA 2001 , ayarlanmış minimum tasarım konsantrasyonunun en az yüzde 85’lik bir konsantrasyonunun minimum 10 dakika boyunca en yüksek yanıcı düzeyinde tutulmasını gerektirir. Kapı fanı testi, odanın temiz maddeyi bu gerekli süre boyunca tutabilmesini sağlar.

Bu tutmanın bu kadar önemli olmasının nedeni, herhangi bir toplam taşma temizleme maddeli yangın söndürme sisteminin uygun performansını sağlamaktır. Temsilci bir odanın tüm çevresine ulaşamazsa, korumasız alanlar veya yangının yayılabileceği boşluklar kalır. Bu, özellikle bilgisayar sunucu odaları gibi görev açısından kritik verileri korumak için önemlidir.

Kapı fan testinizin planlanması

 Bu testin en az beş yılda bir veya korunan alanda herhangi bir tadilat veya değişiklik yapıldığında yapılması da önemlidir. Bir oda bu kapı testini geçemezse, herhangi bir deliği kapatmak için uzman bir kişinin kontrol için etrafta dolaşması gerekir.

Kapı fan testinizi lisanslı bir yangından korunma uzmanı yapmalıdır.

 Temiz Gazlı Otomatik Söndürme Sistemlerinin yıllık periyodik kontrollerinde neler yapılır?

Sistem kontrol ünitelerinin üzerindeki akülerden, algılama testlerine kadar tüm çalışma kontrolleri ve senaryoları denenerek uygunluk testleri yapılır. Bu sistemlerin önemi gereği standartlara dayalı muayenesinin yapılması gereklidir. Projeden başlayan tetkiklerle, konusunda uzmanlaşılmış kontrolün TÜRKAK onaylı Akreditasyonlu firmalar tarafından yapılması da sistemin güvencesi olacaktır.

Kısaca bakımından, periyodik muayenesine kadar tamamen ciddiyet gerektirir.

Trakya Laboratuvar Ltd. Şti. olarak onaylı TÜRKAK akreditasyonu ile bu konuda iddialı olan firmamız, geniş, tecrübeli ve uzman kadrosuyla daima periyodik kontrolün adresi olmaya devam edecektir.

AKREDİTASYONUMUZ DAHİLİNDEKİ

YANGINDAN KORUNMA SİSTEMLERİ PERİYODİK MUAYENE KAPSAMLARIMIZ:

5.A.1. Yağmurlama (Sprinkler) Sistemleri

5.A.2. Yangın Su Deposu

5.A.3. Yangın Pompa İstasyonu

5.A.4. Yangın Hidrant Sistemi

5.A.5. Yangın Dolap Sistemi

5.A.6. Su Sprey (Water Spray) Sistemleri

5.A.7. Su Sisi (Water Mist) Sistemleri

5.A.8. Köpüklü Söndürme Sistemleri

5.A.9. Portatif Yangın Söndürme Tüpleri Yerleşimi

5.A.10. Algılama Alarm Sistemleri

5.A.11. Temiz Gazlı Otomatik Söndürme Sistemleri

5.A.12. CO2 Gazlı Otomatik Söndürme Sistemleri

5.A.13. Kuru/Sıvı Kimyevi Otomatik Söndürme Sistemleri

5.A.14. Acil Aydınlatma Ve Yönlendirme Sistemleri

5.A.15. Duman Tahliye Sistemleri

5.A.16. Kaçış Yolu Basınçlandırma Sistemleri

Yangın Tesisatı Periyodik Kontrolü sayfasını da inceleyebilirsiniz.

The post Temiz Gazlı Otomatik Söndürme Sistemleri Periyodik Kontrolü first appeared on Trakya Laboratuvar.

Endüstriyel depo raf sistemleri taşıdıkları yükler itibariyle  yüksek risk ve tehlike potansiyeli  taşıdıkları için kazalara neden olabilmektedir. Özellikle Metal yorgunluğu, cıvata somun bağlantılarının gevşemesi, kaynak hataları, Çatlaklar, birleştirme hataları, uygun olmayan tadilatlar, darbeler vb sebeplerle oluşabilecek kaza riskini engellemek için TS EN 15635 standardına göre periyodik kontrolleri yapılmalıdır.

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık Ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği esas alınarak yapılan Statik Analiz ve Hesaplamalar ile her bir gözün taşıyabileceği yük hesaplanmakta ve yük etiketi varlığından, sehim, çarpılma, bükülme, eğilme, eksen kaçıklığı, kolon bağlantısı, yüklerin pozisyonu, topraklama durumu  gibi diğer tüm kontroller yetkin muayene personelimizce yapılmaktadır.

Depo Raf Sistemleri Periyodik Kontrolü Trakya Laboratuvar tarafından TS EN 15635 standardına göre yılda en az bir kez periyodik kontrollerini yapmaktadır.

The post Depo ve Raf Sistemleri Periyodik Kontrolü first appeared on Trakya Laboratuvar.

Enerji Etüdü, Tasarruf Noktalarının Tespiti ve Uygulama Projeleri
Onaylanan Projelerin Sonuçlandırılması ve Raporlanması
Yalın Üretim – Yalın 6 Sigma Çalışmaları
CRT-Cost Reduction Techniques (Maliyet Düşürme Projeleri)
İşletme Check-Up Analizi (İyileştirmeye Açık alanlar)
Endüstri Mühendisliği Çalışmaları

ENERJİ VERİMLİLİĞİ KANUNU

Kanun No. 5627 Kabul Tarihi : 18/4/2007

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Kanunun amacı; enerjinin etkin kullanılması, israfının önlenmesi, enerji maliyetlerinin ekonomi üzerindeki yükünün hafifletilmesi ve çevrenin korunması için enerji kaynaklarının ve enerjinin kullanımında verimliliğin artırılmasıdır.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Kanun; enerjinin üretim, iletim, dağıtım ve tüketim aşamalarında, endüstriyel işletmelerde, binalarda, elektrik enerjisi üretim tesislerinde, iletim ve dağıtım şebekeleri ile ulaşımda enerji verimliliğinin artırılmasına ve desteklenmesine, toplum genelinde enerji bilincinin geliştirilmesine, yenilenebilir enerji kaynaklarından yararlanılmasına yönelik uygulanacak usûl ve esasları kapsar.

(2) Enerji verimliliğinin artırılmasına yönelik önlemlerin uygulanması ile özellik veya görünümleri kabul edilemez derecede değişecek olan sanayi alanlarında işletme ve üretim faaliyetleri yürütülen, ibadet yeri olarak kullanılan, planlanan kullanım süresi iki yıldan az olan, yılın dört ayından daha az kullanılan, toplam kullanım alanı elli metrekarenin altında olan binalar, koruma altındaki bina veya anıtlar, tarımsal binalar ve atölyeler, bu Kanun kapsamı dışındadır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Kanunun uygulanmasında;

a) Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını,

b) Genel Müdürlük: Elektrik İşleri Etüt İdaresi Genel Müdürlüğünü,

c) Kurul: Enerji Verimliliği Koordinasyon Kurulunu,

ç) Kamu kesimi: Kamu kurum ve kuruluşları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, üniversiteler ve mahallî idareleri,

d) Meslek odaları: Elektrik ve makina mühendisleri odalarını,

e) Şirket: Genel Müdürlük veya yetkilendirilmiş kurumlar ile yaptıkları yetkilendirme anlaşması çerçevesinde, enerji verimliliği hizmetlerini yürütmek üzere yetki belgesi verilen enerji verimliliği danışmanlık şirketlerini,

f) Yetkilendirilmiş kurumlar: Düzenlenen yetkilendirme anlaşması çerçevesinde, eğitim, yetkilendirme ve izleme faaliyetlerini yürütmek üzere Genel Müdürlük tarafından, Kurul onayı ile yetkilendirilen meslek odaları ve üniversiteleri,

g) TEP: Ton Eşdeğer Petrolü,

ğ) Atık: Kullanılmış lastikler, boya çamurları, solventler, plastikler, Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından yakıt olarak kullanılması uygun görülen atık yağlar ve diğer atıkları,

h) Bina sahibi: Binanın maliki, varsa intifa hakkı sahibi, ikisi de yoksa binaya malik gibi tasarruf edeni,

ı) Endüstriyel işletme: Elektrik üretim faaliyeti gösteren lisans sahibi tüzel kişiler dışındaki yıllık toplam enerji tüketimleri bin TEP ve üzeri olan, ticaret ve sanayi odası, ticaret odası veya sanayi odasına bağlı olarak faaliyet gösteren ve her türlü mal üretimi yapan işletmeleri,

i) Enerji kimlik belgesi: Asgarî olarak binanın enerji ihtiyacı ve enerji tüketim sınıflandırması, yalıtım özellikleri ve ısıtma ve/veya soğutma sistemlerinin verimi ile ilgili bilgileri içeren belgeyi,

j) Enerji verimliliği: Binalarda yaşam standardı ve hizmet kalitesinin, endüstriyel işletmelerde ise üretim kalitesi ve miktarının düşüşüne yol açmadan enerji tüketiminin azaltılmasını,

k) Etüt: Enerji verimliliğinin artırılmasına yönelik imkânların ortaya çıkarılması için yapılan ve bilgi toplama, ölçüm, değerlendirme ve raporlama aşamalarından oluşan çalışmaları,

l) Enerji verimliliği hizmetleri: Enerji verimliliği konusunda danışmanlık, eğitim, etüt ve uygulama hizmetlerini,

m) Enerji yoğunluğu: Bir birim hasıla üretebilmek için tüketilen enerji miktarını,

n) Enerji yöneticisi ve sertifikası: Bu Kanun kapsamına giren endüstriyel işletmelerde ve binalarda enerji yönetimi ile ilgili faaliyetleri yerine getirmekle sorumlu ve enerji yöneticisi sertifikasına sahip kişi ile Genel Müdürlük, yetkilendirilmiş kurumlar veya enerji verimliliği danışmanlık şirketleri tarafından enerji yöneticileri için düzenlenen belgeyi,

o) Enerji yönetimi: Enerji kaynaklarının ve enerjinin verimli kullanılmasını sağlamak üzere yürütülen eğitim, etüt, ölçüm, izleme, planlama ve uygulama faaliyetlerini,

ö) Geri ödeme süresi: Endüstriyel işletmelerin mevcut sistemlerinde enerji verimliliğinin artırılması amacıyla hazırladıkları veya şirketlere hazırlattıkları projelerde ihtiyaç duyulan yatırım harcamalarının projede öngörülen tasarruflarla geri kazanılmasını sağlayan süreyi,

p) Kojenerasyon: Isı ve elektrik ve/veya mekanik enerjinin aynı tesiste eş zamanlı olarak üretimini,

r) Uygulama anlaşması: Etüt çalışmaları ile belirlenen önlemlerin uygulanmasını gerçekleştirmek amacıyla şirketlerin yaptıkları anlaşmayı,

s) Yakma tesisleri: Yakıtın yandığı yer ile bu yere bağlı parçalar ve atık gaz tertibatlarının dâhil olduğu ısı elde edilen tesisleri,

ş) Yetki belgesi: Düzenlenen yetkilendirme anlaşmaları çerçevesinde, üniversitelere ve meslek odalarına eğitim, yetkilendirme ve izleme faaliyetlerini yürütmek üzere Kurul onayı ile Genel Müdürlük tarafından, şirketlere ise eğitim, etüt, danışmanlık ve uygulama faaliyetlerini yürütmek üzere Genel Müdürlük, meslek odaları veya üniversiteler tarafından verilen belgeyi,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Kurul ve Yetkilendirmeler

Enerji Verimliliği Koordinasyon Kurulu

MADDE 4 – (1) Enerji verimliliği çalışmalarının ülke genelinde tüm ilgili kuruluşlar nezdinde etkin olarak yürütülmesi, sonuçlarının izlenmesi ve koordinasyonu amacıyla Enerji Verimliliği Koordinasyon Kurulu oluşturulur. Kurulca alınan kararların uygulanmasının takibi ve sekreterlik hizmetleri Genel Müdürlük tarafından yürütülür.

(2) Kurul; Bakanlığın Genel Müdürlüğün ilgilendirildiği müsteşar yardımcısı başkanlığında, İçişleri Bakanlığı, Maliye Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı, Ulaştırma Bakanlığı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, Bakanlık, Çevre ve Orman Bakanlığı, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı, Hazine Müsteşarlığı, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu, Türk Standartları Enstitüsü, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği, Türkiye Mühendis ve Mimar Odaları Birliği ve Türkiye Belediyeler Birliğinin birer üst düzey temsilcisinden oluşur.

(3) Kurulun görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:

a) Ulusal düzeyde enerji verimliliği stratejileri, planları ve programları hazırlamak, bunların etkinliğini değerlendirmek, gerektiğinde revize edilmelerini, yeni önlemlerin alınmasını ve uygulanmasını koordine etmek.

b) Genel Müdürlük tarafından yürütülen enerji verimliliği çalışmalarını yönlendirmek ve enerji verimliliği hizmetlerinin yaygınlaştırılmasında, Genel Müdürlük tarafından meslek odalarına ve üniversitelere verilen yetki belgelerini onaylamak.

c) 8 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi ve 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki uygulamalardan yararlanmak isteyen endüstriyel işletmelerin yaptıkları veya şirketlere hazırlattıkları uygulama projelerini, 8 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki gönüllü anlaşmaları onaylamak ve uygulamanın sonuçlarını izlemek.

ç) Kurula verilen görevler kapsamında ve gerekli gördüğü hallerde, giderleri Genel Müdürlük bütçesinden karşılanmak üzere, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının, üniversitelerin, özel sektörün ve sivil toplum kuruluşlarının katılımı ile geçici ihtisas komisyonları oluşturmak.

d) Yetkilendirilmiş kurumların, şirketlerin, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve sivil toplum kuruluşlarının katılımı ile her yıl Kasım ayında Genel Müdürlük tarafından düzenlenecek danışma kurulu toplantılarının gündemini ve toplantıya katılacak kuruluşları belirlemek, toplantı sonuç değerlendirmelerini ve önlem önerilerini onaylamak.

e) Her yıl Ocak ayı içinde yetki belgesi ve enerji yöneticisi sertifikası bedellerini belirlemek ve yayımlamak.

(4) Kurul her yıl Mart, Haziran, Eylül ve Aralık aylarında olmak üzere, dört kez olağan olarak toplanır. Ayrıca, Kurul Başkanının gerekli görmesi halinde, yapılan çağrı üzerine olağanüstü olarak da toplanır. Toplantı yeter sayısı için üçte iki çoğunluk aranır ve kararlar toplantıya katılanların oy çokluğu ile alınır. Oyların eşit olması halinde Başkanın oyu iki oy sayılır.

(5) Genel Müdürlük bütçesinden karşılanmak üzere, her toplantı günü için, Kurul Başkanı ve üyelerine, yılda dörtten fazla olmamak üzere uhdesinde kamu görevi bulunanlara (2.000), uhdesinde herhangi bir kamu görevi bulunmayanlara ise (3.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunacak miktarda huzur hakkı ödenir.

Yetkilendirmeler

MADDE 5 – (1) Enerji verimliliği hizmetlerinin yürütülmesine yönelik yetkilendirmeler ve bu kapsamdaki faaliyetler aşağıdaki esaslar çerçevesinde gerçekleştirilir.

a) Yetkilendirmeler ve yetki belgesine ilişkin işlemler şunlardır:

1) Üniversitelere ve meslek odalarına uygulamalı eğitim yapabilmeleri ve şirketleri yetkilendirebilmeleri için Kurul onayı ile Genel Müdürlük tarafından yetki belgesi verilir. Bu belgeler bu Kanun ve ilgili yönetmeliklerde belirlenen usûl ve esaslara aykırı bir durum olmadıkça her beş yılda bir yenilenir. Yetki belgesi yenilenmeyen kurumların şirketlere verdikleri yetki belgeleri ile ilgili işlemler, süreleri doluncaya kadar Genel Müdürlük tarafından yürütülür.

2) Şirketlere eğitim, etüt, danışmanlık ve uygulama faaliyetlerini yürütmek üzere Genel Müdürlük ve/veya yetkilendirilmiş kurumlar tarafından yetki belgesi verilir. Bu belgeler bu Kanun ve ilgili yönetmeliklerde belirlenen usûl ve esaslara aykırı bir durum olmadıkça her üç yılda bir yenilenir. Şirketler, yetki belgesi bedelinin tamamını ve enerji yöneticisi sertifikası bedelinin yüzde onundan fazla olmamak kaydıyla Kurul tarafından belirlenen bölümünü yetkilendirme anlaşması yaptıkları kurum veya kuruluşa öder.

b) Yetkilendirilmiş kurumlar ve şirketler, Genel Müdürlük tarafından kamuoyuna duyurulur.

c) Genel Müdürlük, yetkilendirilmiş kurumlar ve şirketler ile bunlar adına hareket eden görevlileri, enerji verimliliği ile ilgili çalışmaları sırasında elde ettikleri ve müşterilerinin ticarî ilişkilerine zarar verecek ticarî sırları gizli tutmakla yükümlüdür. Bu sırları gizli tutmakla yükümlü olanlar, görevlerinden ayrılmış olsalar dahi bu sırları kendi menfaatlerine ve başkalarının lehine kullanamaz.

ç) Genel Müdürlük ve yetkilendirilmiş kurumlar tarafından yürütülecek faaliyetler şunlardır:

1) Genel Müdürlük veya yetkilendirilmiş kurumlar, şirketlere yetki belgesi verir, enerji yöneticisi eğitimi ve sertifikalandırma faaliyetlerini yürütür.

2) Yetkilendirilmiş kurumlar yetki belgesi verdikleri şirketlerin faaliyetlerini izler, bu Kanun ve bu Kanunun uygulanmasına yönelik olarak Bakanlık tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelik hükümlerine aykırılık teşkil eden hususları otuz gün içerisinde Genel Müdürlüğe bildirir.

3) Genel Müdürlük, televizyon ve radyo kanallarında yayınlanmak üzere bilinçlendirme ve bilgilendirme amaçlı eğitim programları, yarışmalar, kısa süreli film ve/veya çizgi filmler hazırlar veya hazırlattırır.

4) Yetkilendirilmiş kurumlar Genel Müdürlüğe her yıl faaliyet raporu sunar.

d) Şirketlerin görevleri şunlardır:

1) Eğitim, sertifikalandırma, endüstriyel işletmeler, bina sahipleri veya yönetimleri ile aralarında yapılan hizmet anlaşmaları çerçevesinde, etüt ve danışmanlık faaliyetleri yürütmek.

2) Enerji verimliliği etüt çalışması ile belirledikleri önlemlerin uygulanmasına yönelik projeyi hazırlamak.

3) Uygulama anlaşması kapsamındaki tadilatları proje doğrultusunda gerçekleştirmek ve enerji tasarruf miktarını garanti etmek.

4) Yetki aldıkları kuruma her yıl faaliyet raporu sunmak.

e) Enerji tasarruf miktarı ile ilgili olarak yapılan uygulama anlaşması kapsamında garanti ettiği taahhüdünü, uygulama öncesi ve sonrası yapacağı ölçümlerle endüstriyel işletmenin ve yetkilendirildiği kurumun temsilcileri huzurunda kanıtlayamayan şirket, yetkilendirildiği kurum tarafından internet üzerinden ilan edilir. En fazla üç uygulama anlaşmasındaki taahhüdünü yerine getiremeyen şirketin yetki belgesi, bir yıl sonra yenilenebilmek üzere iptal edilir.

f) Şirketlerin uygulama anlaşmaları kapsamında ölçümlerle kanıtladıkları tasarruf miktarl arı, yetkilendirildikleri kurumlar tarafından internet üzerinden ilan edilir.

(2) Yetki belgesinin verilmesine, yetkilendirilecek kurumlarda ve şirketlerde aranacak niteliklere, yetki belgesi ve enerji yöneticisi sertifikasına ilişkin hususlar ile bu madde kapsamındaki yetkilendirmelere, faaliyetlere ve görevlere ilişkin usûl ve esaslar Bakanlık tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikle düzenlenir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Eğitim, Bilinçlendirme ve Uygulamalar

Eğitim ve bilinçlendirme

MADDE 6 – (1) Enerji verimliliği hizmetlerinin etkinliğini ve enerji bilincini artırmak amacıyla aşağıdaki esaslar çerçevesinde eğitim ve bilinçlendirme faaliyetleri gerçekleştirilir.

a) Bakanlık tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikte tanımlanan usûl ve esaslar çerçevesinde;

1) Şirketler için Genel Müdürlük ve/veya yetkilendirilmiş kurumlar tarafından, enerji yöneticileri için Genel Müdürlük, yetkilendirilmiş kurumlar ve şirketler tarafından teorik ve uygulamalı eğitim programları düzenlenir.

2) Genel Müdürlük veya yetkilendirilmiş kurumlar, yetkilendirme anlaşması yaptıkları şirketlerin eğitim programlarına laboratuvar kullanım desteği sağlar.

b) Enerji ve enerji verimliliği ile ilgili temel kavramlar, Türkiye’nin genel enerji durumu, enerji kaynakları, enerji üretim teknikleri, günlük hayatta enerjinin verimli kullanımı ile iklim değişikliği ve çevrenin korunmasında enerji verimliliğinin önemi konularında teorik ve pratik bilgiler verilmek üzere, Milli Savunma Bakanlığı tarafından, askeri liseler ile er-erbaş eğitim merkezlerinde ders ve eğitim programları yürütülür; örgün ve yaygın eğitim kurumlarının ders programlarında Milli Eğitim Bakanlığı tarafından, kamu kurum ve kuruluşlarının hizmet içi eğitimlerinde ilgili kurum ve kuruluşlar tarafından gerekli düzenlemeler yapılır.

c) Enerjinin verimli kullanımının yaygınlaştırılması amacıyla kamuoyunun bilinçlendirilmesine yönelik yapılacak faaliyetler şunlardır:

1) Ulusal ve/veya bölgesel yayın yapan televizyon ve radyo kanalları, Genel Müdürlük tarafından hazırlanan veya hazırlattırılan enerjinin verimli kullanılması ile ilgili eğitim programlarını, yarışmaları, kısa süreli film ve/veya çizgi filmleri, 13/4/1994 tarihli ve 3984 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanunun 31 inci maddesi gereğince bilinçlendirme ve bilgilendirme amaçlı eğitim programları kapsamında, toplam yayın süresi ayda asgarî otuz dakikadan az olmamak üzere 07:00 ila 23:00 saatleri arasında yayınlar.

2) Lisansları kapsamında elektrik ve/veya doğal gaz satışı yapan tüzel kişiler bir önceki malî yıla ait tüketim miktarı ve bu miktara karşılık gelen tüketim bedelini içeren aylık bazdaki bilgileri internet ortamında müşterilerinin bilgisine sunar.

3) Üreticiler ve ithalatçılar, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından tespit ve ilan edilen Türkçe kullanım ve tanıtma kılavuzu ile satılmak zorunda olan enerji tüketen malların kullanım kılavuzlarında, malın enerji tüketimi açısından verimli kullanımı ile ilgili bilgilere ayrı bir bölümde yer verir. Bu hükmün uygulanması Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından denetlenir.

4) Milli Eğitim Bakanlığı, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, meslek odaları ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği işbirliği ile Genel Müdürlük tarafından her yıl Ocak ayının ikinci haftasında Enerji Verimliliği Haftası etkinlikleri düzenlenir. Bu kapsamdaki etkinliklerin nitelikleri Kurul tarafından belirlenir.

Uygulamalar

MADDE 7 – (1) Enerji verimliliğinin artırılması amacıyla aşağıdaki uygulamalar gerçekleştirilir.

a) Enerji yönetimi ile ilgili olarak yürütülecek faaliyetler şunlardır:

1) Endüstriyel işletmeler, çalışanları arasından enerji yöneticisi görevlendirir. Organize sanayi bölgelerinde, bölgedeki bin TEP’ten daha az enerji tüketimi bulunan endüstriyel işletmelere hizmet vermek üzere enerji yönetim birimi kurulur.

2) Toplam inşaat alanı en az yirmibin metrekare veya yıllık enerji tüketimi beşyüz TEP ve üzeri olan ticarî binaların, hizmet binalarının ve kamu kesimi binalarının yönetimleri, yönetimlerin bulunmadığı hallerde bina sahipleri, enerji yöneticisi görevlendirir veya enerji yöneticilerinden hizmet alır.

3) Kamu kesimi dışında kalan ve yıllık toplam enerji tüketimleri ellibin TEP ve üzeri olan endüstriyel işletmelerde, enerji yöneticisinin sorumluluğunda enerji yönetim birimi kurulur. Organizasyonlarında kalite yönetim birimi bulunan endüstriyel işletmeler, bu birimlerini enerji yönetim birimi olarak da görevlendirebilir.

4) Enerji yöneticileri ile enerji yönetim birimlerinin görev ve sorumluluklarına ilişkin usûl ve esaslar, Bakanlık tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir. Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda ise enerji yöneticisi görevlendirilmesine ilişkin usûl ve esaslar, Bakanlık ile müştereken hazırlanarak Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulacak bir yönetmelikle düzenlenir.

b) İzleme, analiz ve projeksiyon çalışmalarına yönelik olarak aşağıdaki faaliyetler yürütülür:

1) Ülke genelinde, endüstriyel işletmelerde ve binalardaki enerji verimliliğinin gelişimini bölge ve sektör bazında ortaya koyan envanter ve geleceğe yönelik projeksiyonlar yetkilendirilmiş kurumların işbirliği ile Genel Müdürlük tarafından, kamu kesimi ile ilgili olarak kendi tespit ve değerlendirmelerini içeren yıllık raporlar ise Genel Müdürlük tarafından hazırlanır ve yayımlanır.

2) Endüstriyel işletmeler ve enerji yöneticisi çalıştırmakla yükümlü olan bina sahipleri ve/veya yönetimleri istenen bilgileri, kamu kesiminde enerji yöneticisi çalıştırmakla yükümlü olan kurum ve kuruluşlar ise formatı Genel Müdürlük tarafından belirlenen enerji tüketim bilgileri ve kendi tespitlerini içeren raporları her yıl Mart ayı sonuna kadar Genel Müdürlüğe verir. Endüstriyel işletmeler, Genel Müdürlüğün yerinde yapacağı incelemelere imkân tanır.

c) Merkezî ısıtma sistemine sahip binalarda, merkezî veya lokal ısı veya sıcaklık kontrol cihazları ile ısınma maliyetlerinin ısı kullanım miktarına bağlı olarak paylaşımını sağlayan sistemler kullanılır. Buna aykırı olarak hazırlanan projeler ilgili mercilerce onaylanmaz.

ç) Toplam inşaat alanı yönetmelikte belirlenen mesken amaçlı kullanılan binalarda, ticarî binalarda ve hizmet binalarında uygulanmak üzere mimarî tasarım, ısıtma, soğutma, ısı yalıtımı, sıcak su, elektrik tesisatı ve aydınlatma konularındaki normları, standartları, asgarî performans kriterlerini, bilgi toplama ve kontrol prosedürlerini kapsayan binalarda enerji performansına ilişkin usûl ve esaslar, Türk Standartları Enstitüsü ve Genel Müdürlük ile müştereken hazırlanarak Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulacak bir yönetmelikle düzenlenir. Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edilmesi halinde ilgili idare tarafından yapı kullanma izni verilmez.

d) Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulacak yönetmeliğe göre hazırlanan yapı projeleri kapsamında enerji kimlik belgesi düzenlenir. Enerji kimlik belgesinde binanın enerji ihtiyacı, yalıtım özellikleri, ısıtma ve/veya soğutma sistemlerinin verimi ve binanın enerji tüketim sınıflandırması ile ilgili bilgiler asgarî olarak bulundurulur. Belgede bulundurulması gereken diğer bilgiler ile belgenin yenilenmesine ve mevcut binalar da dâhil olmak üzere uygulamaya ilişkin usûl ve esaslar, Bakanlık ile müştereken hazırlanarak Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir. Mücavir alan dışında kalan ve toplam inşaat alanı bin metrekareden az olan binalar için enerji kimlik belgesi düzenlenmesi zorunlu değildir.

e) Elektrik enerjisi üretim tesisleri ile iletim ve dağıtım şebekelerinde enerji verimliliğinin artırılmasına, talep tarafı yönetimine, termik santrallerin atık ısılarından yararlanılmasına, açık alan aydınlatmalarına, biyoyakıt ve hidrojen gibi alternatif yakıt kullanımının özendirilmesine ilişkin usûl ve esaslar, Bakanlık tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir.

f) Ulaşımda enerji verimliliğinin artırılması ile ilgili olarak; yurt içinde üretilen araçların birim yakıt tüketimlerinin düşürülmesine, araçlarda verimlilik standartlarının yükseltilmesine, toplu taşımacılığın yaygınlaştırılmasına, gelişmiş trafik sinyalizasyon sistemlerinin kurulmasına ilişkin usûl ve esaslar, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ile müştereken hazırlanarak Ulaştırma Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikle düzenlenir.

g) Endüstriyel işletmelerde ve binalarda yapılan etüt çalışmaları sırasında, akredite olmuş ulusal veya uluslararası kuruluşlar tarafından kalibrasyonu yapılmış ve etiketlenmiş cihazların kullanılması zorunludur.

ğ) Yakma tesislerinde yer alan kazanlardan, brülörlerden, kat kaloriferi ve kombilerden Genel Müdürlük ile müştereken hazırlanarak Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikte belirlenen asgarî verimlilik değerlerini sağlamayanların satışına izin verilmez.

h) Elektrik motorlarının, klimaların, elektrikli ev aletlerinin ve ampullerin sınıflandırılmasına ve asgarî verimlerinin belirlenmesine ilişkin usûl ve esaslar Genel Müdürlük ile müştereken hazırlanarak Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikle düzenlenir ve asgarî sınırları sağlamayanların satışına izin verilmez.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Destekler ve Diğer Uygulamalar

Destekler

MADDE 8 – (1) Enerji verimliliği uygulama projelerinin desteklenmesi, enerji yoğunluğunun azaltılması, araştırma ve geliştirme projeleri ile ilgili uygulamalar aşağıdaki usûl ve esaslara göre yürütülür.

a) Enerji verimliliği uygulama projeleri aşağıdaki esaslara göre desteklenir:

1) Endüstriyel işletmeler tarafından Genel Müdürlüğe sunulan, Genel Müdürlüğün uygun görüşü ile Kurul tarafından onaylanan, geri ödeme süresi en fazla beş yıl ve projesinde belirlenmiş bedelleri en fazla beşyüzbin Türk Lirası olan uygulama projeleri bedellerinin en fazla yüzde yirmisi oranında desteklenir.

2) Verimlilik artırıcı projeleri desteklenen tüzel kişiler, bu projelerini işletmelerinde iki yıl içinde uygular. Bu süreyi aşan veya projesinden farklı yapılan uygulamalar desteklenmez. Uygulama öncesi ve sonrası bilgi ve görüntüleri ihtiva eden uygulama raporları Genel Müdürlüğe gönderilir. Uygulama sonuçları Genel Müdürlük tarafından yerinde kontrol edilir.

3) Enerji verimliliğini artırıcı uygulama projelerinin desteklenmesi ile ilgili usûl ve esaslar Bakanlık tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikle düzenlenir.

b) Enerji yoğunluğunun azaltılmasına yönelik aşağıdaki uygulamalar gerçekleştirilir:

1) Herhangi bir endüstriyel işletmesi için üç yıl içerisinde enerji yoğunluğunu ortalama olarak en az yüzde on oranında azaltmayı taahhüt ederek Genel Müdürlük ile gönüllü anlaşma yapan ve taahhüdünü yerine getiren gerçek veya tüzel kişilerin ilgili endüstriyel işletmesinin, ödenek imkânları gözönüne alınmak ve yüzbin Türk Lirasını geçmemek kaydıyla, anlaşmanın yapıldığı yıla ait enerji giderinin yüzde yirmisi karşılanır.

2) Bu bendin (1) numaralı alt bendi kapsamında taahhütlerin yerine getirildiği endüstriyel işletmelerde, daha sonraki yıllarda enerji yoğunluklarını artıran gerçek veya tüzel kişiler Genel Müdürlük ile ikinci defa anlaşma yapamaz.

3) Gönüllü anlaşma yapan gerçek veya tüzel kişilerin endüstriyel işletme içinde tükettikleri enerjiden; atıkları modern yakma teknikleri ile ısı ve elektrik enerjisine dönüştüren tesislerinde, 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde tanımlanan ve yurt içinde imal edilen kojenerasyon tesislerinde veya hidrolik, rüzgâr, jeotermal, güneş ve biyokütle kaynaklarını kullanarak ürettikleri enerji, enerji yoğunluğu hesabına dâhil edilmez.

4) Bünyesinde birden fazla endüstriyel işletme bulunan gerçek veya tüzel kişilerin gönüllü anlaşma yapmadıkları endüstriyel işletmelerindeki enerji yoğunluğu değişimleri, Genel Müdürlük tarafından ayrıca incelenir.

5) Gönüllü anlaşma yapılacak endüstriyel işletmelerde aranacak nitelikler, enerji yoğunluğu hesaplama yöntemleri ve mücbir sebep halleri de dâhil olmak üzere gönüllü anlaşmalarda bulunması gereken diğer esaslar Bakanlık tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir.

c) Enerji Verimliliği uygulama projelerinin desteklenmesi ve enerji yoğunluğunun azaltılması uygulamalarına yönelik olarak Genel Müdürlük bütçesine gerekli ödenek konulur. Destekler için ayrılan ve kullanılan ödenekler, desteklenen projeler, gönüllü anlaşmalar, enerji yoğunluklarını azaltan ve artıran endüstriyel işletmeler, eğitim ve bilinçlendirme etkinlikleri Genel Müdürlüğün internet sayfasında ilan edilir.

ç) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, enerji verimliliğinin artırılması ile yeni ve yenilenebilir enerji kaynaklarından yararlanılmasına yönelik araştırma ve geliştirme projelerini öncelikle destekler; bu projelerin yönlendirilmesinde ve değerlendirilmesinde Genel Müdürlüğün görüşünü alır.

The post Enerji Verimliliği first appeared on Trakya Laboratuvar.

Çevre Bakanlığınca onaylı Çevresel Gürültü Ölçümleri, Emisyon Ölçümleri

04.06.2010 Resmî Gazete Sayısı: 27601

ÇEVRESEL GÜRÜLTÜNÜN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YÖNETİMİ YÖNETMELİĞİ, çevresel gürültüye maruz kalan kişilerin sükûnetinin, beden ve ruh sağlığının bozulmasına engel olmayı ve bunun için  gerekli tedbirleri almayı amaçlar. Çevresel gürültüye maruz kalma seviyeleri, oluşturulan Gürültü Haritaları, hazırlanan Çevresel Gürültü ve Akustik Gürültü Raporları sonuçlarına göre değerlendirilerek çevresel gürültünün insan sağlığı üzerinde sebep olabileceği zararlı etkileri azaltmaya yönelik çalışma yapmaya aynı zamanda çevresel gürültü kalitesini korumayı hedefler.

Eğlence İşyerleri ve İzne tabi tesislerin şikayet, canlı müzik izni alma, ruhsat yenileme ya da ruhsat alımı gibi durumlarda Çevresel Gürültü Değerlendirme Raporu alması ve Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği” nin EK-1 ve EK-2’sinde bulunan tesisler ile yapılması planlanan izne tabi tesisler için oluşabilecek yada oluşan gürültü seviyelerinin belirlenmesi için Akustik Ölçümlerinin ve Gürültü Haritaları’nın yaptırılması Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi Ve Yönetimi Yönetmeliği’nce yasal bir zorunluluktur.

TİTREŞİM ÖLÇÜMLERİ

Resmî Gazete Tarihi: 22.08.2013 Resmî Gazete Sayısı: 28743

Titreşim Ölçümleri, 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamındaki işyerlerinde uygulanan ÇALIŞANLARIN TİTREŞİMLE İLGİLİ RİSKLERDEN KORUNMALARINA DAİR YÖNETMELİĞİ, çalışanların maruz kaldığı mekanik titreşim sonucu oluşabilecek sağlık ve güvenlik risklerinden korunmalarını sağlamak için gereklilikleri belirlemeyi amaçlar. Tüm vücut titreşimi, el-kol titreşimi ve bunlardan kaynaklanan maruziyet eylem ve maruziyet sınır değerlerini içeren bir ölçümdür.

Akustik gürültü, çevresel gürültü ve titreşim ölçüm hizmeti verecek laboratuvarlar TÜRKAK’ tan Akredite, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’ ndan yetkili olmalı ve gürültü konusunda uygun eğitimleri başarıyla tamamlamış sertifikalı personelleri bünyesinde bulundurmak zorundadır.

Trakya Laboratuvar Çevre Mühendislik İş Sağlığı ve Güvenliği Laboratuvarı olarak bu kapsamdaki ihtiyaçlarınızı sahip olduğumuz çok sayıdaki sertifikalı personel ve cihaz altyapımız ile en hızlı ve en doğru şekilde çözmeyi amaçlıyoruz.

Çevresel Gürültü Ölçümü

Tekirdağ ili Çerkezköy İlçesinde bulunmakta olan firmamız; Çerkezköy, Velimeşe, Çorlu, Saray, Tekirdağ başta olmak üzere Trakya’nın tamamına ve Türkiye’nin her yerine bu kapsamda hizmet vermektedir. Canlı müzik izni alabilmek amacıyla Balıkesir’de bir Eğlence Yerine gidilmiş, sertifikalı personellerimiz, yeterli ve kaliteli ekipmanlarımız (SVANTEK 958A, DELTA OHM HD 2010) ile gündüz, akşam ve gece ölçümleri yapılmış, sonuçları değerlendirilerek Çevresel Gürültü Raporuna işlenmiştir. Tekirdağ Süleymanpaşa ilçesinde bulunan bir liman işletmesine firma sahibinin işletme etrafında bulunan okul, adliye ve konutların huzurlarını kaçıracak, onları rahatsız edecek boyutta ses çıkıp çıkmadığını kontrol etmek amacıyla Çevresel Gürültü Ölçüm Raporu hazırlatmış, iş yeri, atölye ve imalathanelere göre değerlendirilmiştir. Bunun gibi birçok eğlence yerlerinde ve iş yeri, atölye ve imalathaneler için Çevresel Gürültü Ölçüm Raporu hazırlanmıştır.

Raporlarımızın tamamı 04.06.2010 tarih ve 27601 sayılı ve Resmi Gazete’de yayınlanan “Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği” ve “Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Kontrolü Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” hükümlerince hazırlanmaktadır.

The post Çevresel Gürültü Ölçümü first appeared on Trakya Laboratuvar.

SEVDİKLERİMİZ YANMASIN DİYE KONTROL VE MUAYENE YAPIYORUZ

İnsanoğlunun tarihinde yeni sayfa açan ateşin bulunmasından sonra bir güç olarak kullanmayı öğrenmesi çok ayrıcalıklı bir işti. Oysaki insan ateş yakabiliyordu fakat kontrol etmesi bir hayli zaman aldı.

Asıl sanayi devrimi insanların ateşi yönlendirmeyi, ateş ile güç elde etmeyi öğrenmesiyle başladı. Elinde güç olarak tuttuğu ateş kontrolden çıktığında büyük yıkım yaratıyordu.

ATEŞİ BULMAK YANGININ DA ORTAYA ÇIKMASINA SEBEP OLDU

Yangınları söndürme becerisi kazanmak zorunda olan insanlık her geçen gün yeni yöntemlerle ateşin üzerine gitmektedir. Kaçınılmaz olan, kontrolden çıkan ateşi daha başında engellemek veya az hasar ile bertaraf etmek gerekiyordu. Bu yüzden bilim insanları sistemler icat ederek insanların ateşten korunmaları için yeni bir misyon edindiler.

Bilinen ilk yangın söndürme sistemi M.Ö. 200’lü yıllarda Romalıların kullandığı suyu kovalarla elden ele taşıyarak değirmen benzeri bir mekanizmayla ateşin üzerine atan sistemdir. Bu ve benzeri sistemler ortaçağa kadar kullanılmıştır. Ortaçağda ise fıskiye benzeri pompalı sistemler kullanılmaya başlanmış hatta 1666’da çıkan büyük Londra yangını bu fıskiyeler yardımıyla söndürülmüştür. Osmanlı döneminde yangınları söndüren Tulumbacılar Ocağı da pompalı yangın söndürücüleri kullanmıştır.

KENDİMİZİ ATEŞLE İMTİHAN ETMEYELİM

Sanayi devriminin ve kocaman binaların yapılması yangın hasarları açısından oldukça önemlidir. Günümüzde yapılan yeni icatlar ve gelişmeleri incelersek,

Genel yangın söndürme sistemleri şunlardır:

• Kuru kimyasallarla yangın söndürme sistemi
• Sulu (sprinker) yangın söndürme sistemi
• Köpüklü yangın söndürme sistemi
• Gazlı sistemler ile yangın söndürme sistemi
• Yangın dolabı ile yangın söndürme sistemi
• Hidrant ile yangın söndürme sistemi

İşletmelerde çıkması muhtemel yangın tehlikelerine karşı tedbir alabilmek, can kaybını önleyebilmek ve muhtemel olumsuzlukları en aza düşürebilmek  için tüm çalışanlar, yangın önleme ve söndürme konularında, acil durum eylem planları, binadan tahliye işlemleri, arama kurtarma teknikleri vb konularda bilinçlendirilmelidir.

Ayrıca var olan Yangın Tesisatı sistemininde periyodik olarak muayenesi ve kontrolü yapılmalıdır.

“Yangın tesisatı periyodik kontrol” veya bir başka deyişle “Yangın tesisatı periyodik muayene” işlemi hem yasal bir zorunluluk hem de işletmenizin yangın tesisatının doğru çalıştığının kontrolü olması açısından çok önemlidir. Trakya Laboratuvar yangın tesisatı periyodik muayenesi konusunda TÜRKAK yetki belgesine sahip bir kuruluştur.

Trakya Laboratuvar olarak, işletmenizde gerçekleştireceğimiz Yangın Tesisatı Periyodik Kontrolü sonrasında İyileştirmeye Açık Alanları belirlemekte ve oluşabilecek riski minimize etmektedir.

Firmamız aşağıdaki konularda Türkak akreditasyonu kapsamında muayene hizmeti vermektedir.

Yangın Tesisatı ve Hortumlar, Motopomplar, Boru Tesisatı, Havalandırma ve Klima Tesisatı, Sulu Yangın Söndürme Sistemi Periyodik Kontrolü,

Köpüklü Yangın Söndürme Sistemi Periyodik Kontrolü, Yangın Pompası Performans Testi, Yangın Pompa İstasyonu, Yangın Tesisatı Periyodik Kontrolü, Yangın Tesisatı Periyodik Muayenesi, Algılama, alarm ve acil aydınlatma ve yönlendirme sistemleri konularında uzman mühendislerimiz ile hizmet vermektedir.

AKREDİTASYONUMUZ DAHİLİNDEKİ PERİYODİK MUAYENE KAPSAMLARIMIZ:

Yangın Tesisatı Periyodik Test ve Kontrollerimiz

Yangından Korunma Sistemleri

5.A.1. Yağmurlama (Sprinkler) Sistemleri

5.A.2. Yangın Su Deposu

5.A.3. Yangın Pompa İstasyonu

5.A.4. Yangın Hidrant Sistemi

5.A.5. Yangın Dolap Sistemi

5.A.6. Su Sprey (Water Spray) Sistemleri

5.A.7. Su Sisi (Water Mist) Sistemleri

5.A.8. Köpüklü Söndürme Sistemleri

5.A.9. Portatif Yangın Söndürme Tüpleri Yerleşimi

5.A.10. Algılama Alarm Sistemleri

5.A.11. Temiz Gazlı Otomatik Söndürme Sistemleri

5.A.12. CO2 Gazlı Otomatik Söndürme Sistemleri

5.A.13. Kuru/Sıvı Kimyevi Otomatik Söndürme Sistemleri

5.A.14. Acil Aydınlatma Ve Yönlendirme Sistemleri

5.A.15. Duman Tahliye Sistemleri

5.A.16. Kaçış Yolu Basınçlandırma Sistemleri

Yangın Tesisatı Periyodik Kontrol ve Muayenesi

Yangın tesisatı periyodik kontrolü ve Periyodik muayenesi, iş ekipmanlarının kullanımında sağlık ve güvenlik şartları yönetmeliği gereği  en az yılda bir kez yapılmalıdır. Yönetmelik, Yangın Tesisatı periyodik kontrollerinin hangi zaman aralığında ve hangi standarta göre yapılacağını açıklamaktadır.

Yangın Tesisatı ve Hortumlar, Motopomplar, Boru Tesisatı Standartlarda  süre belirtilmemişse en geç yılda bir kez periyodik kontrolü yapılmalıdır.  Periyodik Kontrol ve Periyodik Muayene, Projede belirtilen kriterlere uygun olup olmadığının belirlenmesine yönelik olarak yapılır. Ayrıca TS 9811, TS EN 671-3, TS EN 12416-1 + A2, TS EN 12416-2 + A1, TS EN 12845 standartlarında belirtilen kriterlerine uygun olarak yapılır. Yangın Söndürme cihazı ise TS ISO 11602-2 standardında belirtilen sürelerde TS ISO 11602-2 standardında belirtilen kriterlere uygun olarak yapılır.

TRAKYA LABORATUVAR İLE YANGINA MEYDAN OKUMAYA HAZIRMISINIZ?

Periyodik kontrol sektöründe kısa zamanda, genç kadromuzla TÜRKAK akreditasyonu altında yaptığımız kapsamımızda olan yangın tesisatı muayeneleri

Yangından Korunma Sistemleri

1. Yağmurlama (sprinkler) sistemleri ve periyodik kontrolü
2. Yangın su deposu ve periyodik kontrolü
3. Yangın pompa istasyonu ve periyodik kontrolü
4. Yangın hidrant sistemi ve periyodik kontrolü
5. Yangın dolap sistemi ve periyodik kontrolü
6. Su Sprey (Water Spray) Sistemleri periyodik kontrolü
7. Su Sisi (Water Mist) Sistemleri periyodik kontrolü
8. Köpüklü söndürme sistemleri ve periyodik kontrolü
9. Portatif yangın söndürme tüpleri yerleşimi ve periyodik kontrolü
10. Algılama alarm sistemleri ve periyodik kontrolü
11. Temiz Gazlı Otomatik Söndürme Sistemleri periyodik kontrolü
12. CO2 Gazlı Otomatik Söndürme Sistemleri periyodik kontrolü
13. Kuru/Sıvı Kimyevi Otomatik Söndürme Sistemleri periyodik kontrolü
14. Acil Aydınlatma Ve Yönlendirme Sistemleri periyodik kontrolleri
15. Duman Tahliye Sistemleri periyodik kontrolü
16. Kaçış Yolu Basınçlandırma Sistemleri periyodik kontrolü

YANGIN SİSTEMLERİNİZ İÇİN HİZMETLERİMİZ

• Teknik dosya ve projelerin kontrolleri
• Yangın tesisatı projeye uygun yapıldığının kontrolü (İmalat süreci kontrolleri)
• Yangın tesisatı malzeme ve ekipman kontrolleri
• Yangın Sistemi uygunluk ve kabul testlerine nezaret edilmesi
• Yangın sistemleri periyodik kontrolleri

YÖNETMELİK

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından:

İŞ EKİPMANLARININ KULLANIMINDA SAĞLIK VE GÜVENLİK ŞARTLARI YÖNETMELİĞİ

2.3.4. Madde 2.1.1.’de belirtilen kriterler saklı kalmak kaydı ile bir kısım tesisatın periyodik kontrol kriterleri ve kontrol süreleri Tablo: 3’te belirtilmiştir.

Yangın Tesisatı ve Hortumlar, Motopomplar, Boru Tesisatı Standartlarda süre belirtilmemişse

1 Yıl Projede belirtilen kriterlere uygun olup olmadığının belirlenmesine yönelik olarak yapılır. Ayrıca TS 9811, TS EN 671-3, TS EN 12416-1 + A2, TS EN 12416-2 + A1, TS EN 12845 + A2 standartlarında belirtilen kriterlere uygun olarak yapılır.

The post Yangın Tesisatı Periyodik Kontrolü first appeared on Trakya Laboratuvar.

Tahribatsız muayene(NDT), malzemelere herhangi bir zarar vermeden malzeme yüzeyinde veya içinde meydana gelen bozuklukları belirlemek için kullanılan test yöntemlerinin tümüdür.

Tahribatsız muayene yöntemlerinden ilki gözle muayene ile başlar. Üretilen malzemede gözle, yüzeylerinden veya derinden oluşan çatlaklar görülüp hatalar düzeltilir. Gözle kontrolün yetersiz kaldığı durumlarda aşağıdaki tahribatsız muayene yöntemleri kullanılmaktadır.

Tahribatsız muayene yöntemi ile testi gerçekleştirilen malzemenin, materyal yüzeyinde veya yüzey altında oluşan süreksizlikler, hücresel boşluklar ve kusurlar kolaylıkla saptanabilmektedir. Tahribatsız muayene yöntemleri, hata ve kusur tespiti dışında, dışarıdan ulaşılamaz olan kapalı bir malzemenin de muayenesinin gerçekleştirilmesine olanak sağlamaktadır.

Tahribatsız Muayeneye neden ihtiyaç duyulur?

Malzemeler imal usüllerine göre (metaller için; dövme, haddeleme, çekme, gibi) veya kaynaklı birleştirme, kesme, işlemleri yapısal kusurlara neden olabilmektedir. Bunlar gözle muayenesi çok zor olan, yorulma çatlakları ve korozyon çatlakları veya ısıl işlem veya imal edililirken oluşmuş çatlaklar olabilir. Çatlaklar malzemenin mukavemeti düşürmekle beraber, zamanla çatlak yüzeye ilerleyip kırılmalara sebeb olabilmektedir. Köprülerde, binalarda, otomotiv sektöründe kullanılan kaynaklı ya da kaynaksız çelik ve metal malzemelerde bu tip çatlaklar ani kırılmalara sebeb olmaktadır. Bu durum malzeme kalitesini düşürmekte ve müşterinin olumsuz tepkilerine yol açmaktadır.

Üretilen malzemelerin kalitesinin arttırmak, ani kırılmalar sonucu oluşabilecek can ve mal kayıplarını önlemek için tahribatsız muayene yöntemleri kullanılmaktadır.

Trakya Laboratuvar profesyonel ekibi ile firmalara tahribatsız muayene hizmeti sunmaktadır.

The post Tahribatsız Muayene first appeared on Trakya Laboratuvar.

TRAKYA LABORATUVAR firmamızın öncelikli hedefi; 20 yıla aşkın iş tecrübesi ve bilgi birikimini, siz değerli firmalarımıza ve çalışanlarına değer katacak şekilde, amatör çalışma isteği ve azmi ile profesyonel olarak İş Sağlığı ve Güvenliği hizmetlerini sağlamaktır.

30.04.2013 tarihinde yayınlanan “ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK” gereği, çalışanların sağlık ve güvenlik yönünden iş yerlerinde oluşabilecek patlayıcı ortamların tehlikelerinden korumak için alınması gereken önlemlere ilişkin “Patlamadan Korunma Dokümanı” hazırlanması kanuni bir zorunluluk olarak karşımıza çıkmaktadır.

Bu sebeple;

Patlama riskinin değerlendirilmesi

İşyerinin güvenli hale getirilmesi

Patlayıcı ortam oluşabilecek yerlerin sınıflandırılması

Patlamadan korunma dokümanının hazırlanması

İşyerleri ve iş ekipmanları için özel gereklerin sağlanması gerekmektedir.

PKD İş Akış Süreci

1. Patlayıcı ortam oluşturabilecek Tozların, Kimyasalların ve Sıvı-Gazların tespiti, ortam incelemesi
2. Tozların, Kimyasalların ve Sıvı-Gazların Malzeme Güvenlik Bilgi Formlarının temini ve analizi
3. Ortam gaz ölçüm sonuçları,
4. EN-60079-10-1:2015 ve 60079-10-2 :2015 “En Son İngilizce Standarta göre” ile Zone hesaplanması
5. Kuşak belirleme ve tespiti
6. Risk Değerlendirmesi ve Risk Değerlendirmesi sonucu alınması gerekli önlemler

The post Patlamadan Korunma Dökümanı first appeared on Trakya Laboratuvar.

1. Asbestli Malzemeler İçin Numune Alımı
2. Asbest Analizleri
3. Asbest Maruziyeti ve Ortam Ölçümleri
4. Asbest Envanter Raporu
5. Asbest Söküm Hizmetleri
6. Asbestli Malzemelerin Lisanslı Araçlar ile Taşınması Hizmetleri
7.  Asbest Danışmanlık ve Denetim Hizmetleri
8.  Atık Yönetim Planı

Trakya Laboratuvar Asbest söküm ve analizi konusunda profesyonel kadrosu ile müşterilerine en iyi hizmetleri sunmaktadır.

The post Asbest Söküm ve Analizi first appeared on Trakya Laboratuvar.

Emisyon, yakıt ve benzerleri maddelerin yakılmasıyla; buharlaşma, ayrışma ve benzeri kimyasal işlemlerle; maddelerin ayrıştırılması, depolanması, taşınması veya diğer mekanik işlemler sonucu bir tesisten atmosfere yayılan hava kirleticileri olarak tanımlanır.

Baca gazı emisyon ölçümleri yanma verimliliği kontrolü ve kazan ayarı, emisyon kontrolü, proses kontrolü gibi değerleri gözlemlemek ve kontrol altına almak için yapılır.

Yönetmelikte bahse konu emisyon kirleticilerinden bazıları şunlardır:

• O2, CO, CO2, SO2, HC, NOx’ler (NO ve NO2) kirletici gazların emisyonlarının belirlenmesi
• Baca gazı toz konsantrasyonunun belirlenmesi
• İslilik ölçümleri
• Yanma verimlerinin tespiti
• Gaz ve tozların kütlesel debi tayini
• Baca gazı sıcaklık ölçümleri
• Baca gazında nem yüzdesinin belirlenmesi
• Uçucu Organik Buhar ve Bileşikler (VOC) Flor Klor PAH Dioksin-Furanlar vb
• Toz emisyonunda özel maddelerin (ağır metaller) belirlenmesi
• Gaz yoğunluğunun belirlenmesi
• Gaz hızı profilinin belirlenmesi
• Gaz debisinin tespiti
• Asgari baca yüksekliklerinin belirlenmesi
• Filtre Performans testlerinin yapılması.

Trakya Laboratuvar Çorlu, Çerkezköy, Tekirdağ, İstanbul olmak üzere tüm Türkiye de gerekli yasa ölçümleri yapabilmekte ve Çevre Bakanlığınca onaylı akredite bir kuruluştur.

Resmi Gazete Tarihi: 25 Aralık 2013 tarih ve Resmi Gazete Sayısı 28862

Çevre ve Şehircilik Bakanlığından:

ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZ LABORATUVARLARI YETERLİK YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, çevre mevzuatı kapsamında sonuçları Bakanlığa veya Bakanlık tarafından denetim yetkisi devri yapılmış kurum ve kuruluşlara ibraz edilecek her türlü izin, lisans iç izleme ve denetime esas teşkil eden ölçüm ve analizleri yapacak, özel veya kamuya ait kurum ve kuruluş laboratuvarlarının yetkilendirilmesine, ölçüm ve analiz kalitesinin artırılmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, özel veya kamuya ait çevre ölçüm ve analizleri yapan laboratuvarlara Çevre Ölçüm ve Analizleri Yeterlik Belgesi düzenlemek amacıyla yapılacak yetkilendirmenin başvuru, değerlendirme, inceleme, belgelendirme, denetleme, belge askı ve iptali ile benzeri konulardaki esas ve usulleri kapsar.
(2) Bu Yönetmelik iş ve işçi sağlığı konusundaki düzenlemeleri içermez.
Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 3 üncü maddesi ile 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci, 8 inci ve 9 uncu maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Akreditasyon: Türk Akreditasyon Kurumu tarafından; laboratuvarların, muayene ve belgelendirme kuruluşlarının ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik kriterlere göre değerlendirilmesi, yeterliğinin onaylanması ve düzenli aralıklarla denetlenmesini,
b) Akreditasyon Kurumu: Türk Akreditasyon Kurumunu (TÜRKAK),
c) Askıya alma: Bakanlıkça verilen belgenin, belge kapsamının veya parametrenin geçerliğinin belirli bir süre için hükümsüz kılınmasını,
ç) Bakanlık: Çevre ve Şehircilik Bakanlığını,
d) ÇED: Çevresel Etki Değerlendirmesini,
e) Denetim komisyonu: Laboratuvarın tüm denetim faaliyetlerini yürüten komisyonu,
f) İç izleme: Tesis ve işletmelerin atık sularının fiziksel, kimyasal ve biyolojik analizler ile belirli sıklıklarla resmi kontrol amacıyla izlenmesini,
g) İl Müdürlüğü: Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünü,
ğ) İnceleme: Bakanlığa Çevre Ölçüm ve Analizleri Yeterlik Belgesi almak için başvurmuş laboratuvarların ilgili mevzuat kapsamında yer alan ölçüm ve analizleri yapabilirliğinin değerlendirilmesi için işlem ve uygulamaların dosya bazında tetkiki ile yönetiminin, işletiminin, teknik personelinin, cihaz, alet ve ekipmanlarının, dokümanlarının, kayıtlarının, verilerinin ve kalite sisteminin yerinde ve uygulamalı olarak değerlendirilmesini ve rapor edilmesini,
h) İnceleme komisyonu: Belgelendirme ve kapsam genişletme sürecinde inceleme faaliyetlerini yürüten komisyonu,
ı) Kalite kontrol: Ölçüm ve analiz metodunun laboratuvarda uygulanabilirliğinin zamansal performansını izlemek amacıyla gerçekleştirilen her türlü faaliyeti,
i) Kalite yöneticisi: Kalite yönetim sistemi için gerekli faaliyetlerin oluşturulması, uygulanması ve etkinliğinin sağlanması ve bununla ilgili ihtiyaç halinde üst yönetime bildirilmesi faaliyetlerini gerçekleştiren kişiyi,
j) Kalite yöneticisi temsilcisi: Laboratuvarın başka adreste faaliyet gösteren şubesinde, merkezdeki kalite yönetim sistemine bağlı olarak çalışan kişiyi,
k) Kamu laboratuvarı: Kamu kaynakları kullanılarak kurulan ve işletilen, doğrudan veya dolaylı olarak kamuya ve üçüncü şahıslara hizmet veren laboratuvarı,
l) Kapsam: Belgesinde kapsam adı altında yer alan su, atık su, deniz suyu, toprak, atık, atık yağ, kömür, sıvı yakıt, emisyon, imisyon, gürültü, titreşim gibi çevre mevzuatında yer alan kirlilik alanlarını ve numune almayı,
m) Karşılaştırma testi: Önceden belirlenen koşullara göre iki veya daha fazla laboratuvar tarafından, aynı veya benzer öğeler üzerinde yapılan ölçüm veya analizlerin organize edilmesi, gerçekleştirilmesi ve değerlendirilmesini,
n) Kapsam genişletme: Laboratuvarın mevcut belgesine yeni parametre ilave edilmesini,
o) Laboratuvar: Çevre mevzuatı kapsamında, sonuçları Bakanlığa veya Bakanlık tarafından denetim yetkisi
devri yapılmış kurum ve kuruluşlara ibraz edilecek her türlü izin, iç izleme ve denetimlere esas teşkil edecek ölçüm, analiz ve örneklemeleri yapmak ve numune almak üzere bu Yönetmelik hükümlerine göre yetkilendirilen özel veya kamu laboratuvarını,
ö) Laboratuvar denetimi: Laboratuvarların bu Yönetmeliğin hükümlerine uygun çalışıp çalışmadığının tespiti amacıyla yapılan her türlü ani, planlı veya şikâyete bağlı olarak yerinde, sahada ve/veya uzaktan takip edilmesini,
p) Laboratuvar sorumlusu: Laboratuvarın kapsamında bulunan deney alanları ile ilgili teknik konulardan sorumlu kişiyi,
r) Laboratuvar yöneticisi: Özel laboratuvar şirketinin ticaret sicil memurluğunda tescil edilerek, şirket adına imza atmaya yetkili olan ya da noter huzurunda vekaleten şirket adına imza atma yetkisi verilen kişiyi,
s) Numune: Numune alma ve örnekleme faaliyetleri sonucu bütünü temsil eden örneği,
ş) Örnekleme: Emisyon ve imisyon kapsamlarında yapılan ölçümlerde, kirletici parametrenin tespitine yönelik faaliyeti,
t) Özel laboratuvar: Kamu kaynakları kullanılmaksızın, gerçek veya özel hukuk tüzel kişileri tarafından kurulan ve işletilen, doğrudan veya dolaylı olarak kamuya ve üçüncü şahıslara hizmet veren laboratuvarı,
u) Özel talep: Çevre mevzuatı kapsamındaki izin, iç izleme ve denetime esas teşkil etmeyen veya üçüncü taraflarca sonuçları bilgi edinme amacıyla kullanılacak ölçüm ve analizlere ait talebi,
ü) Parametre: Her bir kapsamda ilgili çevre mevzuatında belirlenen ve ölçüm/analizi yapılan değişkeni,
v) Standart metot: Ulusal veya uluslararası kabul görmüş metotları,
y) Yeterlik Belgesi: Bakanlıkça verilen Çevre Ölçüm ve Analizleri Yeterlik Belgesini,
z) Yeterlilik testi: Birden fazla laboratuvarın performansının değerlendirilmesi amacıyla, katılımcılardan bağımsız ve tarafsız bir tüzel kişilik veya kuruluş tarafından düzenlenen karşılaştırma programını,
ifade eder.
Genel ilkeler

MADDE 5 – (1) Çevre mevzuatı kapsamında sonuçları Bakanlığa veya Bakanlık tarafından denetim yetkisi devri yapılmış kurum ve kuruluşlara ibraz edilecek her türlü izin, lisans, iç izleme ve denetimlere esas teşkil eden ölçüm ve analizleri yapacak, özel veya kamu laboratuvarları bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde Yeterlik Belgesi almak zorundadır.
(2) Çevre mevzuatında yer alan ancak herhangi bir laboratuvar tarafından Yeterlik Belgesi başvurusunda bulunulmamış veya yetki verilmemiş ölçüm ve analizlerin yaptırılacağı laboratuvar ve sonuçlarının geçerliliği ile ilgili karar, söz konusu mevzuatı yayımlayan ilgili Bakanlık birimine aittir.
(3) Laboratuvarlar aşağıdaki ilkelere uyar:
a) Bu Yönetmelik kapsamında yetkilendirilmiş laboratuvarları bulunan işletmeler, tesisler, organize sanayi bölge müdürlükleri, belediyeler, ticaret odaları ve bunların iştirakleri ile Bakanlık tarafından denetim yetkisi devri yapılmış kurum ve kuruluşlar, iç izleme dışında kendi kuruluş bünyesinde yer alan tesis ve işletmelerin çevre izin ve lisansına ve denetlenmesine esas teşkil edecek ölçüm ve analizleri yapamaz.
b) Laboratuvarlar TS EN ISO/IEC 17025 “Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yeterliği İçin Genel Şartlar” standardına göre Akreditasyon Kurumundan akredite olmak zorundadır.
c) Laboratuvar hizmeti dışında çevre danışmanlık, gözetim ve ÇED hizmeti veren kurum ve kuruluşlar, laboratuvar hizmeti ile ilgili personeli ayrı tanımlamak zorundadır; bu kurum veya kuruluşlar işlerini üstlendikleri firmalara ait izin, iç izleme ve denetime esas teşkil edecek ölçüm ve analizleri yapamazlar.
ç) Laboratuvarların başka adreste laboratuvar faaliyeti gösteren şubeleri tek başına ayrı laboratuvar olarak değerlendirilir ve bu Yönetmelik kapsamında ayrı Yeterlik Belgesi almak zorundadır. Ortak kalite sistemi kullanan şubeler ayrı ayrı kalite yönetici temsilcisi atamak zorundadır.
d) Yeterlik Belgesi almış bir laboratuvar, herhangi bir özel veya tüzel kişiliğe kendisi adına temsilcilik veremez, numune aldıramaz, rapor düzenletemez.
e) Numune alma ve örnekleme yetkisi talep eden laboratuvar, Bakanlıktan gerekli yetkiyi almak zorundadır.
f) Bakanlıkça bu Yönetmelikte belirtilen esaslar çerçevesinde laboratuvarlara askıya alma işlemi uygulanır.
g) Yetki belgesi kapsamını genişletmek isteyen laboratuvarlar, bu Yönetmelik çerçevesinde Bakanlığa başvurur.
ğ) Bakanlık laboratuvarlara numune gönderme yöntemi ile yeterlilik/karşılaştırma testi, sahada bir veya daha fazla laboratuara ölçüm yaptırma yöntemi ile karşılaştırma testleri düzenleyebilir.
h) Bakanlıkça düzenlenen eğitim, yeterlik ve/veya karşılaştırma testi, yeterlik belgesi düzenlenmesi ve benzeri faaliyetler için katılım ücretleri Bakanlıkça belirlenir.
ı) Yeterlik Belgesine sahip laboratuvarlar, kamuya ait alanlarda oluşan, sorumlusu tespit edilemeyen veya telafisi mümkün olmayan sonuçlara neden olabilecek kirlilik durumlarında Bakanlık veya İl Müdürlüğünce talep edilen analiz ve ölçümleri yapmak ve sonuçlarını raporlamak zorundadır.

İKİNCİ BÖLÜM

Laboratuvarların Genel Özellikleri ve Uyulması Gereken Kurallar
Laboratuvar bölümleri
MADDE 6 – (1) Laboratuvarlarda verilen hizmetin niteliğine bağlı olarak aşağıda belirtilen bölümler bulundurulur:
a) İdari Bölüm,
b) Laboratuvar Hizmet Bölümleri;
1) Numune ile ilgili herhangi bir işlemin yapıldığı ve numunelerin teslim alındığı numune kabul bölümü,
2) Tartım işleminin yapıldığı çevre şartlarından olumsuz şekilde etkilenmeyecek ve ölçüm yapılacak parametrenin ölçüm metoduna uygun, ayrı veya tek bir bölüm halinde düzenlenen tartım bölümü,
3) Laboratuvarın çalışma konularına göre kimyasal ve biyolojik analizlerin ayrı yerde yapıldığı hizmet bölümleri,
4) Birbirlerini etkileyen ölçüm/analiz ve ön işlem faaliyetlerinin sürdürüldüğü, uygun sıcaklık ve nem kontrolünün yapıldığı, çeker ocak ve havalandırma düzeni olan ayrı bölümler,
5) Laboratuvarda bu Yönetmelik kapsamında olan kayıtların muhafaza edildiği ve sorumlu personel tarafından kontrol edildiği arşiv bölümü veya kilitlenebilir dolap.
Laboratuvarların asgari özellikleri

MADDE 7 – (1) Laboratuvarlar verilen hizmetin niteliğine bağlı olarak aşağıda yer alan asgari özellik ve nitelikleri taşımak zorundadır:
a) Laboratuvarlarda analizlerin ve kullanılan cihazların gerektirdiği özel koşulları sağlamak üzere uygun aydınlatma, iklimlendirme ve havalandırma sistemleri bulundurulur.
b) Laboratuvar alanlarında, analiz metotları ve cihaz özellikleri dikkate alınarak, kontrol altına alınması gereken sıcaklık, nem gibi ortam şartları düzenli olarak izlenir ve kayıt altına alınır.
c) Analiz cihazlarının çalışmalarının olumsuz etkilenmemesi için ortamda, toz, nem, buhar, titreşim gibi etkenler için gerekli önlemler alınır.
ç) Kullanılan patlayıcı, parlayıcı ve boğucu gaz içeren gaz tüpleri bina içinde veya dışında, boş ve dolu gaz tüpleri ayrı ayrı yerlerde, tamamı düşmeye karşı kelepçeli veya zincirle bağlı, dik bir şekilde, açık alev ve kıvılcımlardan, aşındırıcı kimyasallardan uzak serin ve kuru yerde muhafaza edilir.
d) Laboratuvarda yedek yardımcı malzemeleri ve kimyasal maddeleri, yapılarına, risk gruplarına ve saklama koşullarına göre muhafaza edecek havalandırma sistemli, kilitlenebilir bir depo bulundurulur. Tüm kimyasal ve yedek malzemeler risk grupları esas alınarak etiketlenir ve listelenir.
e) Laboratuvarda numunelerin muhafazası için uygun sıcaklık ve nem koşullarını sağlayan depo veya buzdolabı bulundurulur.
f) Laboratuvarda geçici depolanacak atıklar için, atıkların risk grupları ve saklama şartlarına göre 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanunu uyarınca çıkarılan atık yönetimi mevzuatına uygun geçici depolama alanı oluşturulur.
g) Laboratuvarda oluşan atıkların bertarafı Çevre Kanunu uyarınca çıkarılan atık yönetimi mevzuatına uygun olarak yapılır.
ğ) Yeterlik belgesine sahip özel laboratuvarların dış cephe tabelalarında; kamuoyunu bilgilendirmek ve yetkili laboratuvar olduğunu belirtmek amacıyla Bakanlık logosuna yer verilir. Buna ilişkin esaslar Bakanlıkça düzenlenir.
Personel güvenliği

MADDE 8 – (1) Laboratuvarlar, çalıştırdıkları personelin güvenliğini sağlamak ve sağlığını korumak amacıyla aşağıdaki şartları sağlamak zorundadır:
a) Laboratuvarlar, laboratuvarda ve sahada personelin güvenliği için uygun giysi, baret, emniyet halatı, maske, eldiven, iş gözlüğü gibi kişisel koruyucu donanımlara sahip olmalıdır.
b) Analiz yapılan bölümlere, çalışan personel haricindeki kişilerin girişlerini engelleyici önlemlere ait uyarıları bulundurur.
c) İlk yardım için gerekli malzemelerin bulunduğu ilk yardım dolabı, göz banyoları, acil duşlar ile olası laboratuvar kazaları durumlarında alınacak önlemleri ve kimyasalların ve atıkların geçici depolanmasını içeren talimatları bulundurur.
ç) Laboratuvar bölümlerini, çalışan personelin isim ve unvanlarını, yangın söndürme tüplerini, acil çıkış kapılarını ve uyarı işaretlerini uygun yerlerde bulundurmak zorundadır.
d) Kimyasallara ait Malzeme Güvenlik Bilgi Formlarının, kolay ulaşılabilecek bir yerde muhafaza edilmesi zorunludur.
(2) Yerinde ölçüm ve analiz yapan laboratuvarlar, ölçüm ve analiz noktasının konumuna göre gerekli emniyet tedbirlerinin alınmış olduğunun kontrolünü yapmak zorundadır.
(3) İşin yapılacağı alandaki emniyet koşullarının riskli olması veya ölçüm/analiz metodunun gerekliliklerinin sağlanmaması durumlarında, numune alma, örnekleme veya ölçümü yapılamayan kaynaklarla ilgili durumun tutanak altına alınması zorunludur.
Metot seçimi

MADDE 9 – (1) Laboratuvarlar metot seçiminde aşağıdaki hususlara uymak zorundadır:
a) Mevzuattaki limit değerleri karşılayabilen ve ölçüm aralıklarına uygun ulusal/uluslararası geçerli metotları veya laboratuvar tarafından geçerli kılınmış metotları kullanmak zorundadır.
b) Metotların en son yayımlarını kullanmak ve bulundurmak zorundadır.
c) Seçilen metotlar laboratuvar şartlarında teyit edilmelidir.
ç) Laboratuvar, ulusal/uluslararası geçerli standart olmayan metotları, laboratuvarda geliştirilmiş/işletme içi metotları, amaçlanan kapsamları dışında kullanılan metotları ve ilavelerle takviye edilmiş veya değiştirilmiş metotları, ulusal/uluslararası yayına veya cihaz kullanım kitapçığına dayandırmalı ve amaçlanan kullanıma uygunluğunu teyit etmelidir.
d) Bir metodun güncellenmesi veya yenilenmesi durumunda Bakanlık tarafından belirlenecek düzenlemelere uyulması gerekir.
e) İlgili mevzuatta yer almasa da, rapordaki hesaplamalarda kullanılan veya ölçüm/ analiz sonucunu etkileyen parametrelerin de belge kapsamında yer alması gerekir.
Kayıt ve defter tutma

MADDE 10 – (1) Laboratuvarlar aşağıda belirtilen kayıt ve defterleri düzenli olarak tutmak, numune kabul ile analiz/ölçüm kayıtlarını ise elektronik ortamda muhafaza etmek zorundadır:
a) Personele ait özgeçmiş, iletişim, eğitim, sertifika ve benzeri bilgiler.
b) Ölçüm ve analizlere ait gözlemlerin, tüm verilerin ve hesaplamaların, yapıldıkları anda kaydedildiği ve ilgili ölçüm/analiz sorumlusu tarafından paraflanmış ölçüm analiz kayıtları, orijinal cihaz çıktıları veya güvenliği sağlanmış elektronik ortam kayıtları.
c) İmzalanmış ve onaylanmış ölçüm ve analiz raporlarının basılı veya güvenliği sağlanmış elektronik ortam kopyası.
ç) Numune alma tutanakları ve saha ölçüm/analiz kayıt formları.
d) Cihaz, alet ve ekipman listesi.
e) Cihaz, alet ve ekipmanların bakım, onarım çizelgeleri, servis kayıtları.
f) Cihaz, alet ve ekipmanlara ait kalibrasyon planı.
g) Cihazların ve ekipmanların kalibrasyon planına uygun şekilde, akredite kalibrasyon laboratuvarları tarafından hazırlanmış performans veya kalibrasyon belgeleri, ülke içinde faal halde konuyla ilgili akredite kalibrasyon laboratuvarı bulunmaması durumunda ise uluslararası izlenebilir materyaller ve yöntemlere sahip kurum/kuruluşlar tarafından düzenlenmiş kalibrasyon belgeleri.
ğ) Kimyasal madde kayıtlarını.
h) Ölçüm ve analizlere ait doğrulama/kalite kontrol kayıtları.
ı) Metotların geçerli kılınması ve ölçüm belirsizliği kayıtları.
i) Yeterlilik ve karşılaştırma test sonuçlarına ait kayıtları.
(2) Elektronik ortamda tutulanlar da dahil olmak üzere defterler, ölçüm ve analiz raporları ile diğer tüm kayıt ve belgeler, güvenilirlik ve gizlilik esaslarına uygun bir kayıt ve arşiv sistemi kullanılarak yangın, sel ve benzeri mücbir sebepler dışında en az beş yıl müddetle yedeklenerek saklanır.
(3) Personel bilgileri düzenli olarak muhafaza edilir, ayrılan personelin bilgileri ise en az on yıl süre ile saklanır.
(4) Laboratuvarlar tarafından tutulan tüm kayıtlarda aşağıda yer alan asgari şartlar yerine getirilir:
a) Kayıtlar, silinmez özellikte kalemle yazılır.
b) Kayıtlarda hata olduğunda hataların üzeri yazı okunabilecek şekilde çizilir ve yanına doğru değeri yazılarak, düzeltmeyi yapan kişi tarafından paraflanır veya imzalanır.
c) Kayıtların elektronik ortamda muhafaza edilmesi durumunda orijinal kayıtların kaybolmasını ya da değiştirilmesini önlemek için gerekli tedbirler alınır.
ç) Laboratuvarda oluşan tüm teknik kayıtların kontrolünün ve takibinin yapılabilmesi için gerekli önlemler alınır.
Numune kabul

MADDE 11 – (1) Laboratuvar tarafından kabul edilen numuneler barkod sistemi ile kayıt altına alınır.
(2) Numune kabul aşamasında aşağıdaki şartlar sağlanır:
a) Numune, numune alma yetkisine sahip bir kurum/kuruluş tarafından alınır.
b) İç izlemeler hariç olmak üzere, numunenin mühürlenmiş olması gerekir.
c) Numune kabına ve orijinal mührüne müdahale edilmez veya değiştirilemez.
ç) Numuneye ait evrakta veya tutanakta herhangi bir tahrifat yapıldığına dair bir bulgunun tespit edilmemesi gerekir.
(3) Laboratuvara gelen numunenin kaydını yapan personel, hiçbir şekilde analiz çalışmalarında bulunamaz.
(4) Sadece gürültü kapsamında faaliyet gösteren laboratuvarlar, numune kabul bölümü bulundurmak zorunda değildir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yeterlik Belgesine İlişkin Usul ve Esaslar
Çevre ölçüm ve analizleri yeterlik belgesi

MADDE 12 – (1) Çevre Ölçüm ve Analizleri Yeterlik Belgesi, çevre mevzuatı kapsamında, ölçüm ve analiz yapan, kamu veya özel kurum ve kuruluş laboratuvarlarına, akredite parametrelerinden Bakanlıkça uygun bulunanlara verilir.
(2) Çevre Ölçüm ve Analizleri Yeterlik Belgesinin geçerlik süresi beş yıldır.
Kapsam genişletme

MADDE 13 – (1) Laboratuvarlar, kapsam genişletme talebini, akreditasyon kurumunca akredite edilmeyen durumlar dışında yalnızca akredite olan parametrelerde yapabilir.
(2) Yeterlik Belgesi geçerlik süresinde kapsam genişletme talebi yapılabilir. Bakanlıkça yapılacak değerlendirme ve gerekli görülmesi durumunda yerinde inceleme sonucuna göre, uygun görülen parametreler Yeterlik Belgesine eklenir.
Kapsam dışı parametreler

MADDE 14 – (1) Çevre mevzuatında yer alan ancak akreditasyonu mümkün olmayan parametreler, akreditasyon şartı aranmaksızın, kapsam genişletme şartlarına uygun olarak Bakanlıkça uygun görülmesi halinde Yeterlik Belgesi kapsamına eklenebilir.
(2) Çevre mevzuatında yer alan ancak analiz/ölçüm metodu olmayan parametreler ile hesaplama yoluyla bulunan parametreler, Bakanlıkça uygun görülmesi halinde Yeterlik Belgesi kapsamına eklenebilir.
(3) Bakanlıkça daha önce yetki verilmemiş parametrelerde yapılan kapsam genişletme taleplerinde, akreditasyon ve yeterlilik/karşılaştırma test sonuçları bir yıl süreyle istenmez.
(4) Çevre mevzuatında yer alan ancak Bakanlıkça yetki verilmemiş parametrelerin bilimsel kurum/kuruluşlarca gerçekleştirilen ölçüm ve analiz sonuçları, Bakanlığın ilgili birimi tarafından değerlendirilir.
Yeterlik belgesi bedeli

MADDE 15 – (1) Bakanlıkça yıllık olarak belirlenen birim fiyat listesinde yer alan Yeterlik Belgesi ve kapsam genişletme ücretleri, Bakanlık Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğüne ödenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yetkili Laboratuvarların Yükümlülükleri
Taşeron laboratuvar kullanımı

MADDE 16 – (1) Laboratuvar, yetkili olduğu kapsam ve parametrelerde, iş yoğunluğu, geçici kapasite düşmesi, cihaz arızası gibi önceden tahmin edilemeyen sebeplerden dolayı hizmet veremediğinde, Yeterlik Belgesinde yer alan parametrelerde, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak Yeterlik Belgesi almış laboratuvarları, taşeron laboratuvar olarak kullanabilir.
(2) Laboratuvar, taşeron laboratuvarın yaptığı işlerden Bakanlığa ve müşteriye karşı sorumludur.
(3) Taşeron laboratuvar kullanılması durumunda, laboratuvarın analiz sonuç raporunun ekinde taşeron laboratuvarının analiz raporunun da ibraz edilmesi zorunludur.
(4) Laboratuvar herhangi bir parametre veya kapsamda, kesintisiz olarak beş aydan fazla taşeron laboratuvar kullanamaz.
Laboratuvarlar arası işbirliği

MADDE 17 – (1) Laboratuvarın Yeterlik Belgesi kapsamında yer almayan parametrelerde işbirliği yapması gerektiği durumlarda, aşağıdaki şartların sağlanması zorunludur:
a) İşbirliği yapacak laboratuvarların, Bakanlıkça verilmiş Yeterlik Belgesine sahip olmaları gerekmektedir.
b) Numuneyi gönderen laboratuvar, analiz raporunun ekine işbirliği yaptığı diğer laboratuvarların raporlarını da eklemekle yükümlüdür.
c) Laboratuvar ile yapılan süreli sözleşmenin Bakanlığa ibraz edilmesi gerekmektedir.
(2) Yurt içinde ölçüm/analizi yapılamayan parametrelerde laboratuvar, yurtdışında akredite bir laboratuvar ile işbirliği yapabilir. Bu durumda, işbirliği yaptığı laboratuvarın güncel akreditasyon belgesini, eklerini ve süreli sözleşmesini Bakanlığa ibraz etmesi ve önceden Bakanlıktan onay alması zorunludur.
(3) En fazla beş laboratuvarla işbirliği yapılabilir.
(4) Laboratuvar, yetkili olmadığı kapsamda işbirliği yapamaz.
(5) Laboratuvar numune alma kapsamında işbirliği yapamaz; ilk defa Yeterlik Belgesi alan laboratuvarlar Yeterlik Belgesi başlangıç tarihinden itibaren bir yıl süre ile numune alma kapsamında işbirliği yapabilir.
(6) Laboratuvar, numunenin işbirliği yapılan laboratuvara uygun saklama koşullarında gönderilmesinden sorumludur.
Hazır deney kitleri ile analiz

MADDE 18 – (1) Hazır deney kitlerinin, aynı numunede standart metot ile çalışılması ve ayda bir kez doğrulamasının yapılarak sonuçların kayıt altına alınması zorunludur.
(2) Hazır deney kitleri ile yapılan analiz sonuçları sadece Bakanlık tarafından onaylanan kapsam ve parametrelerde teyit edilmeli ve en az yılda bir defa yeterlik veya karşılaştırma testlerine katılım sağlanır.
(3) Hazır deney kitleri ile yapılan analizlerde, standart metoda uygun olarak girişimlerin giderilmesi, analiz yöntem talimatlarında tanımlanması ve bunların kayıt altına alınması zorunludur.
Eğitim

MADDE 19 – (1) Laboratuvarın, Kalite Yöneticisi ve temsilcisinin TS EN ISO/IEC 17025, dokümantasyon ve iç tetkik eğitimini, en az bir personelin de metotların geçerli kılınması/teyidi ve ölçüm belirsizliği eğitimini almış olması zorunludur.
(2) Bakanlık, mevzuat gereği veya gerekli gördüğü konularda eğitime katılma veya sertifika alma zorunluluğu getirebilir.
(3) Gerekli durumlarda eğitim konuları, içeriği, katılım şartları ve sınav gerekliliği gibi hususlar, Bakanlıkça belirlenir.
(4) Laboratuvar, çalışanlarının mesleki riskler konusunda bilgilendirilmesini, temel iş sağlığı ve güvenliği eğitimini almasını sağlar.
Personel

MADDE 20 – (1) Laboratuvar; en az iki ölçüm/analiz sorumlusu olmak üzere, laboratuvar sorumlusu, kalite yöneticisi ve numune kabul ve/veya raporlama sorumlusu görevini yürütecek asgari dört personel bulundurmakla yükümlüdür. Laboratuvar sorumlusu aynı zamanda ölçüm ve analiz yapabilir.
(2) Laboratuvar sorumlusu ve kalite yöneticiliği görevini üstlenecek personelin farklı kişiler olması zorunludur.
(3) Sadece gürültü kapsamında faaliyet gösteren laboratuvar, numune kabul personeli bulundurmak zorunda değildir.
(4) Laboratuvarlarda; laboratuvar sorumlusunun, üniversitelerin mühendislik, tıp, fen, veterinerlik ve su ürünleri fakültelerinden mezun olması ve en az 3 yıl laboratuvar tecrübesi veya tez konusu laboratuvar çalışması olan en az yüksek lisans derecesi; kalite yöneticisi/kalite yöneticisi temsilcisinin de en az 4 yıllık üniversite mezunu olması gereklidir.
(5) Bir laboratuvarda Yeterlik Belgesi kapsamına bağlı olarak ihtiyaç olması durumunda birden fazla laboratuvar sorumlusu bulunabilir.
(6) Laboratuvarda ölçüm ve analiz yapacak personelin, üniversitelerin mühendislik, tıp, fen, veterinerlik ve su ürünleri fakültelerinden, meslek yüksek okullarının meslek liselerinin veya teknik liselerin çevre, kimya, gıda, sağlık, makine ve elektrik/elektronik gibi laboratuvar ile ilgili bölümlerden mezun olması zorunludur. Fiziksel güç gerektiren numune hazırlama ön işlemlerinde çalışan personelden bu fıkradaki eğitim şartları aranmaz.
(7) Laboratuvar sorumlusu, bu Yönetmeliğin hüküm ve esaslarını takip etmekle yükümlüdür.
Numune alma, örnekleme, yerinde ölçüm/analiz

MADDE 21 – (1) Numune alma ve örnekleme yetkisi laboratuvarın kapsamı ile sınırlıdır.
(2) Örnekleme yetkisi talebinde bulunan laboratuvarın akredite olması şartı aranmaksızın, örnekleme için başvurduğu kapsamda herhangi bir parametrede ölçüm ve analiz yetkisi olması ve bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak başvuru yapması zorunludur.
(3) Laboratuvar, yerinde ölçülmesi gereken parametreler için numune alma yetkisine sahip olmak zorundadır.
(4) Numune alan laboratuvar, 19 uncu maddedeki şartlar ile aşağıdaki hususları sağlamak zorundadır:
a) Numune alma planı oluşturur ve uygular.
b) Numuneye yerinde yapılması gereken ölçümler ve analizler yapılır.
c) Numunenin koruma ve saklama koşulları sağlanır.
ç) Numune uygun koşullarda taşınır.
d) Numune alma tutanağının ilgili mevzuata uygun olarak doldurulması zorunludur.
(5) Yerinde yapılan ölçüm ve analizler sırasında çevresel faktörlerin ölçüm sonuçları üzerinde olabilecek etkileri, numune alma tutanağına kayıt edilmelidir.
Raporlama

MADDE 22 – (1) Laboratuvar tarafından yapılan ölçüm ve analizlerin sonuçları doğru, açık, kesin ve tarafsız bir rapor haline getirilir.
(2) Raporlar, ilgili mevzuatta biçim ve içerik açısından istenen şartları sağlamak ve ek-1’de yer alan formata uygun olmak zorundadır.
(3) Analizi yapılan numunenin ölçüm ve analiz sonuçları, metodun teyit edilmesi çalışmalarında tespit edilebilen en küçük değerin altında bulunmuşsa, “<ölçüm limiti değeri” şeklinde raporlanır. Laboratuvar bu ölçüm limitinin altında raporlama yapamaz.
(4) Çevre mevzuatı kapsamında her türlü izin, lisans, iç izleme ve denetime esas teşkil edecek ölçüm ve analiz raporlarının geçerliğinin kabul edilebilmesi için bu Yönetmeliğin 11 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen şartların sağlanması zorunludur.
(5) Laboratuvarın yetkili olmadığı herhangi bir parametreye ait ölçüm, analiz ve hesaplama sonuçları hiçbir şekilde çevre mevzuatına esas teşkil edecek raporlarda yer alamaz.
(6) Her türlü izin, lisans, iç izleme ve denetim amaçlı numunelerin ölçüm ve analiz raporlarında, Bakanlık logosu, logo altında Yeterlik Belgesi numarası ve akreditasyon kurumuna ait logonun yer alması zorunludur.
(7) Bakanlık tarafından denetim yetkisi devri yapılmış kurum ve kuruluşlar veya Valilikler tarafından gönderilen veya kendilerine teslim edilen mühürlü numunelerin ölçüm ve analiz sonuçları aksi belirtilmediği sürece sadece ilgili resmi makama gönderilmek zorundadır.
(8) Aşağıdaki şartlarda ölçüm ve analiz raporlarının tüm sayfalarında “Bu rapor çevre mevzuatına ilişkin resmi işlemlerde kullanılamaz.” İbaresi açıkça yer alır ve Bakanlık logosu kullanılamaz. Bu raporlar Bakanlığa veya Bakanlık tarafından denetim yetkisi devri yapılmış resmi kurum ve kuruluşlara ibraz edilemez.
a) Numune alma yetkisi olmayan kurum/kuruluş, laboratuvar ve kişiler tarafından alınan veya resmi mührü bozulmuş numuneler,
b) Özel taleple istenen analizler,
c) Laboratuvarın kapsamında yer almayan bir parametreyle ilgili yapılan ölçüm ve analizler.
(9) Laboratuvarların Bakanlığa veya Bakanlık tarafından denetim yetkisi devri yapılmış kurum ve kuruluşlara ibraz edilecek izin, lisans, iç izleme ve denetime ilişkin, resmi ölçüm ve analiz raporları hukuki işlemlerde delil olarak kullanılabilir. Bu raporlarda aksini belirten ifadeler kullanılamaz.
Asgari fiyat tarifesi

MADDE 23 – (1) Laboratuvarlar, ÇED çalışmaları kapsamında yapılanlar da dahil olmak üzere çevre mevzuatına esas teşkil edecek ve sonuçları Bakanlığa veya Bakanlık tarafından denetim yetkisi devri yapılmış resmi kurum ve kuruluşlara ibraz edilecek izin, lisans, iç izleme ve denetime ilişkin ölçüm ve analizlerde, Bakanlıkça belirlenen asgari fiyat tarifesinin altında ücret uygulayamaz. Kamu laboratuvarları ise Bakanlıkça belirlenen asgari fiyat tarifesinin en fazla %10 altında fiyat belirleyebilir.
(2) 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve bu kanun hükümlerinden muaf olan kamu kurum kuruluşlarınca ihale yoluyla alınan ölçüm ve analiz hizmetleri için asgari fiyat tarifesinin uygulanması zorunluluğu aranmaz.
(3) Bakanlığa bağlı laboratuvarlarca yapılacak ölçüm ve analizlere ilişkin fiyat listesi en geç ilgili yılın Ocak ayında belirlenir.
Bildirim zorunluluğu

MADDE 24 – (1) Laboratuvar, aşağıdaki bilgi ve belgeleri değişiklik tarihinden itibaren, en geç on beş iş günü içerisinde Bakanlığa bildirmek zorundadır.
a) Akreditasyon belgesinin ekleriyle birlikte en son hali.
b) Akreditasyon belgesi askıya alınmış ise iptali ve nedenleri.
c) Akreditasyon belgesinde yapılan değişiklik, iptal edilen kapsam, parametre ve metotlar.
ç) 17 nci ve 19 uncu maddeler ile Yeterlik Belgesi başvurusunda Bakanlığa sunulan bilgi ve dokümanlarda yapılan değişiklikler.
(2) Laboratuvar, faaliyette bulunduğu adresten taşınmadan on beş gün önce durumunu, Bakanlığa bildirir ve sahada yapılan ölçümler hariç olmak üzere faaliyetlerini durdurur ve Yeterlik Belgesi Bakanlıkça askıya alınır.
(3) Laboratuvarın taşınması sonrasında aşağıdaki bilgi, belge ve dokümanları Bakanlığa bildirmesi ve uygun bulunması durumunda, Yeterlik Belgesinin tamamının veya ilgili kapsamının askı kararı kaldırılır.
a) Yeni adrese ait işyeri açma ve çalışma ruhsatını, ticaret sicil gazetesini, laboratuvarın yerleşim krokisini, taşınmaya bağlı olarak kalibrasyonu gereken cihaz ve ekipmana ait kalibrasyon ve/veya performans testi sertifikaları,
b) TÜRKAK tarafından verilen denetim teklif formu veya yeni adres için hazırlanmış Akreditasyon Belgesi.
(4) Laboratuvar tarafından, unvan değişikliği yapılması halinde; yeni Yeterlik Belgesi başvurusunda istenen bilgi belge ve dokümanlardan değişikliğe uğrayanların, on beş iş günü içerisinde Bakanlığa bildirilmesi zorunludur. Değişikliğe ilişkin bildirimlerin uygun bulunması durumunda, Yeterlik Belgesi yeniden düzenlenir.
(5) Laboratuvarda personel değişikliği olması durumunda; 19 uncu ve 20 nci maddelerde yer alan bilgi ve belgelerin, her yıl Ocak ve Haziran aylarında Bakanlığa bildirilmesi zorunludur.
(6) Laboratuvarın, yeni cihaz ve ekipman alımlarını performans ve/veya kalibrasyon belgeleriyle birlikte, her yıl Ocak ve Haziran aylarında Bakanlığa bildirmesi zorunludur.
(7) Laboratuvar yapacağı ölçümleri Bakanlıkça belirlenecek yazılım programları aracılığı ile önceden Bakanlığa bildirmek zorundadır.
(8) Laboratuvar Bakanlıkça düzenlenen veya katılması zorunlu tutulan yeterlik/karşılaştırma test sonuçlarını Bakanlığa bildirmek zorundadır.
Gizlilik

MADDE 25 – (1) Laboratuvar, müşterilere ait bilgilerle, müşterilere ait numunelerin ölçüm ve analiz sonuçlarına ilişkin bilgileri, üçüncü şahıslara veremez.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Başvuru Dosyası, Kabulü ve Yerinde İnceleme
Yeterlik belgesi başvurusu

MADDE 26 – (1) Yeterlik Belgesi alma talebinde bulunan laboratuvarların ek-2’de yer alan bilgi ve belgeleri Bakanlığa sunmaları zorunludur.
Başvuru kapsamı

MADDE 27 – (1) Bakanlık gerektiğinde başvurulan kapsam ile ilgili mevzuat gerekliliklerine göre parametre, tablo ve benzeri bütünlüğü arayabilir.
(2) Laboratuvar, sadece yerinde bakılacak parametreler ile ölçüm/analizini yapmadığı kapsamda numune alma başvurusunda bulunamaz.
Başvuru

MADDE 28 – (1) Yeterlik belgesi başvuruları, Bakanlık tarafından bir ay içerisinde değerlendirilir. Eksiklik tespit edilmesi halinde başvuru yapan laboratuvara eksikliklerin tamamlanması için bildirim tarihinden itibaren iki ay süre verilir. Bu süre içerisinde eksiklikleri tamamlanmayan başvurular, ücreti iade edilmeksizin geçersiz sayılır.
(2) Eksiklikleri bulunmayan veya eksikliklerini tamamlamış olan laboratuvar, Bakanlıkça en geç üç ay içerisinde yerinde incelenir.
İnceleme komisyonu

MADDE 29 – (1) Başvurusu kabul edilen laboratuvarın yerinde incelenmesi amacıyla en az iki Bakanlık personelinden oluşan inceleme komisyonu kurulur.
Yerinde inceleme

MADDE 30 – (1) İncelemelerde gizlilik prensibi esastır.
(2) İncelemelerde, başvuruda bulunan laboratuvarın 20 nci maddenin dördüncü ve altıncı fıkralarında belirtilen personeli hazır bulunur.
(3) İnceleme sırasında, komisyon görevlilerine her türlü bilgi ve belgenin ibraz edilmesi ve inceleme komisyonunca verilen numunelerin analizlerinin yapılması zorunludur.
(4) Yerinde incelemelerde; laboratuvarların bu Yönetmelik hükümlerine uygunluğu incelenir. İnceleme esnasında, başvuru yapılan ölçüm veya analizlerin tamamı veya gerekli görülenlerin yapılması inceleme komisyonunca istenir.
(5) İncelemenin tamamlanmasını takiben örneği ek-4’te verilen İnceleme/Denetim Tutanağı iki nüsha halinde düzenlenir. İnceleme komisyonu ile laboratuvar yetkilisi tarafından imzalanan tutanağın bir nüshası laboratuvar yetkilisine verilir.
(6) Yerinde inceleme sürecinde, Bakanlık personelinin görevini yapmasını engelleyici tutum ve davranışlarda bulunulması durumunda, başvuru iptal edilerek belge düzenlenmez ve başvuru ücreti iade edilmez.
(7) Bakanlık gerekli gördüğünde laboratuvarların işleyişini ve cihazlarını yerinde inceleyebilir.
Belgelendirme süreci

MADDE 31 – (1) Yeterlik belgesi başvurusunda bulunan laboratuvarda yapılan yerinde inceleme sırasında tespit edilen eksiklikler ve uygunsuzlukların İnceleme/Denetim Tutanağının imza tarihinden itibaren en geç üç ay içerisinde giderilmesi gereklidir.
(2) Eksikliklerin ve uygunsuzlukların laboratuvar tarafından giderildiğinin bildirilmesinden sonra, gerek görülmesi halinde ikinci kez yerinde inceleme yapılabilir. Bu incelemede eksiklik tespit edilmesi veya birinci incelemeden sonra üç ay içerisinde eksikliklerin ve uygunsuzlukların giderilmemesi durumunda aşağıdaki esaslar uygulanır.
a) Eksiklikler ve uygunsuzluklar laboratuvarın faaliyetlerini veya ölçüm ve analiz kalitesini etkileyen hususlar ise başvuru, ücreti iade edilmeksizin, geçersiz sayılır.
b) Giderilmeyen eksiklikler ve uygunsuzluklar başvurudaki kapsam veya parametreler ile ilgili ise bu kapsam veya parametreler kapsam dışı bırakılarak Yeterlik belgesi düzenlenir.
(3) Herhangi bir eksiklik tespit edilmemesi halinde laboratuvara Yeterlik belgesi düzenlenir.
Yeterlik belgesi içeriği

MADDE 32 – (1) Başvurusu uygun bulunan laboratuvarlara ek-5-1 ve ek-5-2’de yer alan içerikte Yeterlik Belgesi ve ekleri düzenlenir.
Yeterlik belgesi yenileme

MADDE 33 – (1) Yeterlik belgesini yenilemek isteyen laboratuvar, başvuru dilekçesi ile birlikte, aşağıdaki bilgi ve belgeleri içerecek şekilde dosyasını hazırlar:
a) Ek-2’de yer alan belgelerden değişiklik olanlar.
b) Müracaatın yapıldığı yıl için belirlenen hizmet bedelinin ödendiğine dair banka dekontu ve fatura bilgi formu.
c) Örneği ek-3’de verilen Dosya İçeriği Kontrol Listesi.
(2) Laboratuvarın faaliyetini kesintisiz devam ettirebilmesi için, belge süresinin bitiminden en geç altı ay önce Bakanlığa müracaat etmesi zorunludur.
(3) Belge yenileme başvurusunda 28 inci, 29 uncu, 30 uncu ve 31 inci maddelere göre işlem yapılır.
(4) Yeterlik belgesi yenileme başvurularında, Bakanlığın uygun görmesi halinde yerinde inceleme yapılmaksızın uygun görülen kapsam/parametre Yeterlik Belgesine eklenir.
Kapsam genişletme başvurusu

MADDE 34 – (1) Kapsam genişletme talebinde bulunan laboratuvar, başvuru dilekçesi ile birlikte, başvuru dosyasını aşağıdaki bilgi ve belgeleri içerecek şekilde hazırlar:
a) Ek-2’de yer alan belgelerden değişiklik olan ve eklenen belgeler.
b) Kapsam genişletilen parametrelerde katılım sağlanan yeterlik veya karşılaştırma testi sonuçları.
c) Bakanlıkça, müracaatın yapıldığı yıl için belirlenen hizmet bedelinin ödendiğine dair banka dekontu ve fatura bilgi formu.
ç) Ek-3’te yer alan Dosya İçeriği Kontrol Listesi.
(2) Kapsam genişletme başvurusunda, 13 üncü, 28 inci, 29 uncu, 30 uncu ve 31 inci maddelere göre işlem yapılır.
(3) Kapsam genişletme talebinde uygun görülmeyen parametreler kapsama dahil edilmez. Bu işlem için verilen başvuru ücreti iade edilmez. Laboratuvar, uygun görülmeyen parametreler için yeni bir kapsam genişletme başvurusunda bulunabilir.

ALTINCI BÖLÜM

Laboratuvar Denetimi
Uzaktan denetim, yeterlik ve karşılaştırma testleri

MADDE 35 – (1) Bakanlık, gerekli gördüğü hallerde laboratuvarların uzaktan denetiminde aşağıda yer alan bilgi ve belgeleri ister.
a) Bakanlıkça düzenlenecek veya organize edilecek yeterlik ve/veya karşılaştırma testlerine katılım ve sonuçları.
b) Ulusal veya uluslararası kuruluşlarca düzenlenen yeterlik ve/veya karşılaştırma testlerine katılım ve sonuçları.
c) Denetim amacıyla gönderilen numunelerin analiz sonuçları.
ç) Analiz raporları, faaliyetlerine ilişkin belgelerin ve kayıtların asılları.
(2) Bakanlıkça düzenlenen veya katılması zorunlu tutulan yeterlik/karşılaştırma testinde, test sonucu kabul edilebilir sınırların dışında olan laboratuvar, altı ay süre içerisinde ikinci kez yeterlik/karşılaştırma testine katılım sağlar. Sonuçların ikinci kez de kabul edilebilir sınırların dışında çıkması halinde, altı ay süre içerisinde üçüncü kez yeterlik/karşılaştırma testine katılım sağlanır. Bu süreç sonunda olumlu sonuç alamayan laboratuvarların kapsam veya parametreleri Bakanlıkça askıya alınır.
(3) Laboratuvar, Yeterlik Belgesi süresi içerisinde tüm kapsamları tamamlayacak şekilde ve her yıl farklı parametrelerde yeterlik testine katılım sağlamak zorundadır.
(4) Bakanlık, çevre kirliliğinin yoğun olduğu bölgelerde, bazı numuneleri teyit amaçlı olarak Bakanlık laboratuvarına gönderilmesini isteyebilir. Buna ilişkin esaslar Bakanlıkça düzenlenir.
Yerinde denetim

MADDE 36 – (1) Laboratuvarlar, bu Yönetmelik esasları kapsamında haberli veya habersiz denetlenir.
(2) Laboratuvarın denetimini gerçekleştirmek üzere en az iki Bakanlık personelinden oluşan denetim komisyonu kurulur.
(3) Haberli denetimler, Bakanlıkça belirlenen yıllık planlı denetim programı çerçevesinde gerçekleştirilir.
(4) Laboratuvar, denetlemeye gelen görevlilere her türlü bilgi ve belgeyi ibraz etmek zorundadır.
(5) Yerinde denetimlerde laboratuvarların bu Yönetmelik hükümlerine uygunluğu denetlenir. Denetim esnasında, kapsamda yer alan ölçüm veya analizlerin tamamı veya gerekli görülenlerin yapılması denetim komisyonunca istenebilir.
(6) Denetimin tamamlanmasını takiben örneği ek-4’te verilen İnceleme/Denetim Tutanağı iki nüsha halinde düzenlenir, denetim komisyonu ve laboratuvar yetkilisi tarafından imzalanarak bir nüshası laboratuvara verilir. Denetim sonucunda, ek-6’da verilen Laboratuvar Değerlendirme Formu, İnceleme/Denetim Tutanağına göre puanlanır ve laboratuvara bildirilir.
(7) Denetim sırasında tespit edilen eksiklikler ve uygunsuzlukların, İnceleme/Denetim Tutanağının imza tarihinden itibaren en geç üç ay içerisinde giderilmesi zorunludur. Bu süre uzatılmaz.
(8) Denetim tutanağında belirtilen ve giderilmeyen eksiklikler ve uygunsuzluklar ile ilgili laboratuvarın yeterlik belgesinde yenileme gerektiren bir durum varsa, ilgili kapsam veya parametreler kapsam dışı bırakılarak belge düzenlenir.
(9) Denetimler sonucunda oluşan puanlamaya göre 38 inci, 39 uncu ve 41 inci maddelere uygun olarak işlem yapılır.
Sahada denetim

MADDE 37 – (1) Bakanlık, ölçüm programında bildirimi yapılmış ölçümlerden gerekli gördüklerini, sahada haberli veya habersiz denetleyebilir.
(2) Laboratuvarın denetimini gerçekleştirmek üzere en az iki Bakanlık personelinden oluşan denetim komisyonu kurulur.
(3) Denetimlerde, ilgili laboratuvarın ölçüm programı aracılığıyla Bakanlığa bildirmiş olduğu ölçüm detaylarına ve bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak çalışıp çalışmadığı denetlenir.
(4) Denetimin tamamlanmasını takiben ek-4’teki İnceleme/Denetim Tutanağı iki nüsha halinde düzenlenir, denetim komisyonu ve laboratuvar saha personeli tarafından imzalanarak bir nüshası laboratuvar personeline verilir. Ek-6’daki Laboratuvar Değerlendirme Formu, İnceleme/Denetim Tutanağına göre puanlanır ve laboratuvara bildirilir.
(5) Denetim sırasında tespit edilen eksiklikler ve uygunsuzlukların giderilmesi ve idari işlemler, 36 ncı maddenin yedinci ve sekizinci fıkralarına göre yürütülür.

YEDİNCİ BÖLÜM

Yeterlik Belgesinin Askıya Alınması ve Belgenin İptali
Yeterlik belgesinin askıya alınması

MADDE 38 – (1) Bakanlıkça, laboratuvarların belgesinin askıya alınma işlemleri, ek-6’da belirtilen Laboratuvar Değerlendirme Formundaki maddeler ve ceza puanına göre yapılır.
(2) Ceza puanları laboratuvarın, denetim aşamasında ve Bakanlıkça tespit edilen diğer durumlarda işletilir.
(3) Ceza puanları aşağıdaki şekilde uygulanır.
a) Yeterlik belgesi alma tarihinden itibaren laboratuvar iki yüz puan ile puanlandırılır ve laboratuvar için işletilecek ceza puanları bu puandan düşülür.
b) Yeterlik belgesi süresi içerisinde iki yüz puanın sıfırlandığı tarihten itibaren, on beş iş günü içinde laboratuvarın belgesi iki ay süre ile askıya alınır.
c) İki ay askı süresi tamamlanan laboratuvarın puanı, iki aylık askı sürecinin uygulandığını belirtmek amacıyla iki yüz-A olarak yeniden belirlenir.
ç) Yeterlik belgesi süresi içerisinde ikinci kez iki yüz puanın sıfırlandığı tarihten itibaren on beş iş günü içerisinde laboratuvarın belgesi dört ay süre ile askıya alınır.
d) Dört ay askı süresi tamamlanan laboratuvarın puanı, dört aylık askı sürecinin uygulandığını belirtmek amacıyla iki yüz-AA olarak yeniden belirlenir.
e) Yeterlik belgesi süresi içerisinde üçüncü kez iki yüz puanın sıfırlanması halinde laboratuvarın yeterlik belgesi iptal edilir.
f) Yeterlik Belgesi süresi içerisinde, ek-6’da Laboratuvar Değerlendirme Formu’nda yer alan en büyük ceza puanına ait aynı uygunsuzluğun, iki kez tekrarlanması halinde laboratuvarın yeterlik belgesi bir ay süre ile askıya alınır; alınan ceza puanı mevcut puandan düşürülür.
g) Laboratuvar değerlendirme formunda yer alan ceza puanlarından, aynı maddeye veya fıkraya ait birden fazla uygunsuzluk tespit edilmesi halinde, o madde veya fıkra için belirlenen tek bir ceza puanı uygulanır.
(4) Yeterlik belgesi yenileme aşamasında laboratuvar, geçmiş ceza puanları dikkate alınmadan iki yüz puan ile puanlandırılır.
(5) Laboratuvarın akreditasyon belgesinin askıya alınması halinde, yeterlik belgesi de askıya alınır. Askıya alma süresi akreditasyon belgesinin askıya alınma süresi ile aynıdır.
(6) Laboratuvar hakkında, laboratuvarın ölçüm ve analiz hizmetleri ile ilgili olumsuz bir hukuki karar verilmesi durumunda, bu Yönetmeliğin yeterlik belgesinin askıya alınması, kapsam veya parametre askıya alma ve belgenin askı süreci hükümlerine göre işlem yapılır.
(7) Laboratuvar, en az altı ay süre için askıya alınma talebinde bulunabilir. Talep edilmesi halinde askı süresinin bitiminden önce laboratuvar yerinde incelenir. İnceleme neticesinde laboratuvarın faaliyetinin devam edip etmeyeceğine karar verilir.
Kapsam veya parametre askıya alma

MADDE 39 – (1) Laboratuvarın akreditasyon belge kapsamının veya parametresinin askıya alınması durumunda, ilgili kapsam veya parametre de askıya alınır. Askıya alma süresi akreditasyon belgesinin askıya alma süresi ile aynıdır.
(2) Metoda ve mevzuata aykırı ölçüm veya analiz yapıldığının tespiti durumunda uygunsuzluk giderilene kadar ilgili kapsam veya parametre askıya alınır.
(3) Yeterlik/karşılaştırma testlerinde elde edilen sonuçlar doğrultusunda yapılacak askıya alma işlemleri için 35 inci maddenin ikinci fıkrası hükümleri uygulanır.
(4) Parametre veya ilgili kapsamın askıya alınma gerekçesine uygun olarak askıya alma başlangıç tarihi Bakanlıkça belirlenir.
Yeterlik belgesinin askı süreci

MADDE 40 – (1) Yeterlik belgesi kapsamı veya parametresi askıda olan laboratuvar, bu süre içinde askıda
olan kapsam veya parametrede çevre mevzuatının uygulanmasına esas teşkil edecek ölçüm, analiz ve numune alma işlemleri yapamaz, rapor düzenleyemez. Ancak askı tarihinden önce bitirmiş olduğu ölçüm ve analizlere ait raporları düzenleyebilir. Askı tarihinden önce ölçümüne başlanmış ve halen devam eden uzun süreli ölçüm ve analizleri, sözleşmesi bulunan taşeron laboratuvara verileri ile birlikte devredebilir. Söz konusu ölçüm/analiz ve raporlamasından işi devir alan laboratuvar sorumludur.
(2) Yeterlik belgesinin tamamının askıya alındığı süreçte aşağıdaki esaslar uygulanır:
a) Askı kaldırma, yeterlik belgesi yenileme veya kapsam genişletme amacıyla laboratuvara yerinde inceleme ve denetim yapılmaz.
b) Yeterlik belgesi yenileme süreci ile askı karar tarihi çakışan laboratuvarda, askı süresi boyunca belge yenileme işlemleri devam edebilir. Ancak, işlemleri tamamlanan laboratuvar faaliyete geçmek için askı süresinin sona ermesini bekler. Süre sonunda yeterlik belgesinin askısı kaldırılır. Gerek duyulması halinde askı süresi sonrasında laboratuvara denetim yapılabilir.
Yeterlik belgesi iptali

MADDE 41 – (1) Aşağıdaki hallerde yetkili laboratuvarın yeterlik belgesi iptal edilir:
a) Akreditasyon belgesinin iptali.
b) Bakanlığı yanıltıcı bilgi, belge ve ölçüm/analiz raporlarının ibraz edilmesi.
c) Yerinde inceleme ve denetim sürecinde Bakanlık personelinin görevini yapmasını engelleyici tutum ve davranışlarda bulunması.
ç) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı faaliyetin tespiti.
(2) İbraz edilen belgelerde, ölçüm ve analiz raporlarında tahrifat yapılması ya da ölçüm ve analizlerin kasıtlı olarak yanlış raporlandığının tespit edilmesi hallerinde, laboratuvarın yeterlik belgesi iptal edilir ve gerekli yasal işlemler başlatılır.
(3) Yeterlik belgesi iptal edilen laboratuvarın sahibi ve ortakları, iptal tarihinden itibaren bir yıl süre ile yeni bir yeterlik belgesi için Bakanlığa başvuruda bulunamaz.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler
Düzenleme yapma yetkisi

MADDE 42 – (1) Bakanlık, bu Yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin hususlarda düzenleme yapmaya yetkilidir.
(2) Laboratuvarlar, bu Yönetmelik kapsamındaki faaliyetlerinde, mevcut ve Bakanlıkça çıkarılacak tebliğ, genelge, talimat, olur, rehber niteliğindeki dokümanlara, Bakanlık internet sitesindeki duyurulara ve bu Yönetmeliği uygulamak için oluşturulacak programlara, belirlenecek süre içerisinde uymak zorundadır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 43 – (1) 5/9/2008 tarihli ve 26988 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Ölçüm ve Analiz Laboratuvarları Yeterlik Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
İç izleme laboratuvarları

MADDE 44 – (1) Çevre mevzuatı kapsamında başka kurum/kuruluşlara veya kendi bünyesindeki tesislere hizmet vermeyip, sadece kendi iç izlemelerini yapan laboratuvarlar; numune kabul sorumlusu ve numune kabul bölümü bulundurmak ve numunelerinde mühür kullanmak zorunda değildir.
(2) Birden fazla şubesi olan firma ve işletmelere ait iç izleme laboratuvarı, bu Yönetmelik hükümlerinde belirtilen şartlara uymak kaydıyla, şubelerinde çalışan numune alma personelini ve çalışmalarını kayıt altına almak şartıyla numune alma ve yerinde ölçüm cihazlarını kullanabilir.
Yönetmelikten önceki belgelendirme

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımlandığı tarihten önce ön yeterlik belgesi olan laboratuvarlardan belge bitimine bir yıldan az kalanların belgeleri, belge bitim süresine kadar geçerlidir. Ön yeterlik belge bitiş süresi bir yıldan fazla olan laboratuvarlar ise bir yıl içerisinde durumlarını bu Yönetmeliğin hükümlerine uygun hale getirerek yeterlik belgesi almak zorundadır.
(2) Bu Yönetmeliğin yayımlandığı tarihten önce yeterlik belgesi almış olan laboratuvarların belge süreleri beş yıl olacak şekilde geçerlidir. Ancak, bu laboratuvarlar bu Yönetmeliğin yayımlandığı tarihten itibaren bir yıl içerisinde durumlarını bu Yönetmeliğin hükümlerine uygun hale getirmek zorundadır.
(3) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce herhangi bir yetkili laboratuvarda çalıştığı belgelenen personelin mevcut görevleri için, 20 nci maddenin altıncı fıkrasında belirtilen şartlar aranmaz.
Kapsam genişletme

GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımlandığı tarihten önce Çevre Ölçüm ve Analiz Laboratuvarları Ön Yeterlik Belgesi’ne sahip laboratuvarlar, kapsam genişletme talebinde bulunamaz.
Mevcut başvurular

GEÇİCİ MADDE 3 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce ön yeterlik belgesi başvurusu yapmış
ancak, sonuçlandırılmamış başvurular, laboratuvarın akreditasyon belgesine sahip olması ve uygun bulunması halinde bu Yönetmeliğe göre sonuçlandırılır.

Yürürlük

MADDE 45 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 46 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür

The post Baca Gazı Analizi ve Emisyon Ölçümü first appeared on Trakya Laboratuvar.

İŞ MAKİNESİ PERİYODİK MUAYENE YAPTIĞIMIZ PERİYODİK MUAYENELER

• ÇEKİCİ DOZER
• YÜKLEYİCİ
• KAZICI YÜKLEYİCİ
• EKSKAVATÖR
• DAMPERLİ KAMYON
• SKREYPER
• GREYDER
• FORE KAZIK
• SONDAJ MAKİNASI
• SİLİNDİR
• KOMPRESÖR
• JENERATÖR

Trakya Laboratuvar,

Periyodik Muayene, Periyodik Kontrol, Yangın Tesisatı Muayene, Yangın Tesisatı Periyodik Kontrol, Çerkezköy, Çorlu, Tekirdağ, esenyurt, beylikdüzü, hadımköy ve tüm Türkiye de

Araçların Muayeneleri ile İlgili Hükümler

Muayene Süresi

Madde 14–Araçlar cinslerine, kullanma amaç ve şekillerine uygun olarak periyodik muayeneye tabidir. Buna göre;
İş makinaları konusunda Türkiye’de yayımlanan standartlar TS EN 474 serisidir. Bu standartların yanı sıra iş makinalarının parçaları ve ekipmanlarına ait çok sayıda Standart da bulunmaktadır. Bu standartlar aşağıda sıralanmıştır;

• TS EN 474 – 1 İnşaat ve kazı makinaları : Güvenlik – Bölüm 1: Genel özellikler
• TS EN 474 – 2 İnşaat ve kazı makinaları : Çekici dozerler
• TS EN 474 – 3 İnşaat ve kazı makinaları : Yükleyiciler
• TS EN 474 – 4 İnşaat ve kazı makinaları : Kazıcı Yükleyiciler
• TS EN 474 – 5 İnşaat ve kazı makinaları : Hidrolik Kazıcılar (Ekskavatörler)
• TS EN 474 – 6 İnşaat ve kazı makinaları : Damperli Kamyonlar
• TS EN 474 – 7 İnşaat ve kazı makinaları : Skreyperler
• TS EN 474 – 8 İnşaat ve kazı makinaları : Greyderler
• TS EN 474 – 9 İnşaat ve kazı makinaları : Boru Döşeyiciler
• TS EN 474 – 10 İnşaat ve kazı makinaları : Trençerler
• TS EN 474 – 11 İnşaat ve kazı makinaları : Toprak ve Çöp Sıkıştırıcılar
• TS EN 474 – 12 İnşaat ve kazı makinaları : Halatlı kazıcılar
• TS 1230-1 İnşaat ve Kazı Makinaları-Bıçakların Kesici Uçları (Greyder, Dozer, Skreyper İçin)
• TS EN ISO 2860 İnşaat ve Kazı Makinaları En Küçük Giriş Ağzı Boyutları
• TS EN ISO 2867:2011 İnşaat ve Kazı Makinaları-Erişme Sistemleri
• TS 2963 Civatalar ve Somunlar-İnşaat ve Kazı Makinaları Bıçakları İçin
• TS EN ISO 3411 İnşaat ve Kazı Makinaları-Operatörlerin Fiziki Ölçüleri ve Operatör Bölmesinin En Küçük Ölçüleri
• TS EN ISO 3450:2011 İnşaat ve Kazı Makinaları-Lastik Tekerlekli Makinaların Fren Sistemleri -Sistemler ve Çalışma Özellikleri ve Deney Esasları
• TS EN ISO 3457 İnşaat ve kazı makinaları – Koruyucular – Tarifler ve kurallar
• TS 3805 ISO 6484 İnşaat ve Kazı Makinları-Elevatörlü Skreyperler-Hacimsel Kapasiteler
• TS ISO 4510-2 İnşaat ve Kazı Makinaları-Servis El Aletleri Bölüm 2:Mekanik Çektirmeler ve İticiler
• TS 4803-1 ISO 6746-1 İnşaat ve Kazı Makinaları-Boyutlar ve Sembollerin Tarifleri-Bölüm 1:Ana Makine
• TS 4803-2 ISO 6746-2 İnşaat ve Kazı Makinları-Boyutlar ve Sembollerin Tarifleri-Bölüm 2:Teçhizat
• TS ISO 5006-1 İnşaat ve Kazı Makineleri-Operatörün Görüş Alanı-Bölüm 1:Deney Metodu vb. standartlar.
• TS EN 791+A1 Sondaj makinaları – Güvenlik

Trakya Laboratuvar,

Yukarıdaki standartların uygulanmasında genel olarak TS EN 474-1 Genel Özellikler standardından yararlanılmaktadır.

Örnek Bir Kararlılık Testi Açıklaması

5.7 Kararlılık

Yükleme donanımlı makinalar için aşağıda belirtilen ilavelerle birlikte EN 474-1, Madde 5.11 uygulanır:

Bundan sonra tanımlanan beyan kapasitelerinin tamamında, düzgün ve sert bir destekleyici yüzey üzerindeki makinalar ile ilgili deneyler ve/veya hesaplamalar esas alınmıştır.

Yardımcı donanım ve desteğinin (takılıysa) kütlesi ile birlikte yükün kütlesi, yoğunluğu ve ağırlık merkezinin yeri, beyan çalışma yükünün ve yardımcı donanımın boyutunun/kapasitesinin belirlenmesinde dikkate alınmalıdır.

Yeterli kararlılığın sağlanması için amaçlanan çalışmalarda beyan çalışma yükü, aşağıda belirtildiği gibi belirlenmektedir.

• Devrilme yükü ve beyan çalışma yükü, ISO 14397-1’e göre belirlenmeli,
• Kepçenin hacimsel kapasitesi, ISO 7546’ya göre belirlenmelidir.

The post İş Makinesi Periyodik Muayene first appeared on Trakya Laboratuvar.